Gisteren is een oude dame bij mij in de buurt overleden. Twee dagen daarvoor, ’s ochtends vroeg, een kennis van mij, ook in de buurt, 55 jaar, geheel onverwacht.
Die kennis van mij was rond 6 uur in de morgen overleden. Om 8 uur in de ochtend was hij al begraven. Ik hoorde het nieuws pas rond 10 uur in de ochtend.
Nadat men weet, dat er iemand is overleden, komen de vrouwen uit de buurt langs met voornamelijk rijst. Dit is bedoeld als bijdrage in de kosten.
Overledenen worden zo snel mogelijk begraven; op de dag van overlijden na een paar uur al. Eerst wordt het stoffelijk overschot gewassen, en daarna in een wit doek gewikkeld. Na gebeden wordt de overledene op een draagbaar naar de begraafplaats gebracht. Iedereen uit de buurt, die kan, volgt de rouwstoet naar de begraafplaats. De tocht naar de begraafplaats gaat grotendeels over de openbare weg. Het verkeer houdt rekening hiermee, geen getoeter, of gemopper. Op de begraafplaats hebben 2 of 3 mannen al een gat gegraven, waar het stoffelijk overschot in gelegd wordt, met het gezicht naar Mekka. Er wordt gebeden, en daarna wordt het graf met aarde toegedekt, en de aanwezigen strooien bloemen op het graf.
Vervolgens gaat men naar huis. 7 Dagen lang is er een rouwperiode. Familieleden van verre worden verwacht, en ook veel anderen zijn in het huis van de familie. Tijdens deze 7 dagen wordt gerouwd en gebeden. Na afloop van deze periode herneemt het leven weer zijn gang.
Na 40 dagen is er thuis een gebedsdienst voor de overledene, en na 1000 dagen weer.
In Nederland duurt het enige dagen, voordat de begrafenis of crematie plaats vindt. De overledene wordt doorgaans opgebaard, vrienden en familie kunen afscheid nemen. En doorgaans is na de crematie of begrafenis een condoleance-receptie. Dit alles nu niet bij de Islam in Indonesie. Er wordt niet gewacht tot alle familieleden er zijn. Men vindt het “kasian” als de overledene niet snel wordt begraven, immers hij gaat naar Allah.
Een overlijden is ook in Indonesie een verdrietige zaak. Echter, het maakt deel uit van het dagelijks leven. In het sterfhuis wordt gerouwd, buiten gaat het leven gewoon door, kinderen spelen, de buren zijn als gebruikelijk druk met hun huishouden. Bij mij in de buurt is vrijwel niet “even nagepraat” over het overlijden van mijn kennis.
Kinderen worden geboren, er wordt getrouwd, en mensen sterven. Zo is de cyclus van het leven hier in de desa.
Oost Java Info 