Over de sawah’s / landbouw

Tabaksplantages niet ver van mijn desa (9 aug. 2021)

Onder de witte netten groeien de tabaksplanten

In Jember-stad staan 3 sigarenfabrieken, nl. Mangli Jaya Raya, Kopkar Kertanegara en Bin Cigar. Er worden daar sigaren gemaakt voor de export.
Tussen mijn desa en Balung zijn vele velden te zien, waar tabaksplanten groeien. De bladeren van deze planten gaan naar de fabrieken in Jember-stad waar de sigaren worden gemaakt. De velden, waar de tabaksplanten groeien, zijn overdekt met witte “netten” om de planten te beschermen tegen vogels.

———————
De tabaksfabriek Bin Cigar in Jember


 

Categorieën: Over de sawah's / landbouw | Tags: , | Een reactie plaatsen

Oogsten van de rijst – video (24 july 2021)

 

Inmiddels in het oogsten van de rijst aan de gang. Veel rijst wordt nog geoogst met de hand, maar vaker gebeurt dat nu met een machine.
De sawah is niet ver van mijn huis. De video is door mij gemaakt.


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Tags: , , | 2 reacties

Het weer – droge seizoen (14 juni 2021)

Handmatig kunstmest strooien

Inmiddels is het al een paar weken “musim kemarau” (droge seizoen). De middagen zijn heet (33 C); de ochtenden en avonden aangenaam koel. In de vroege ochtend is er vaak veel bewolking, die echter verdwijnt als de zon warmer wordt. Rond het middaguur is het stil in de desa, er wordt gerust, mede door de hitte. Van 11.00 uur tot 14.30 uur ben ik doorgaans op mijn kamer vanwege de hitte; heerlijk koel  door de AC.
De  sawah’s staan weer vol met rijstplantjes, er is water genoeg. Veel water komt van de bergen ten noorden van mijn desa, de Argopura keten.
Voor de komende week geven de weer-apps aan, dat het elke middag zal regenen; afwachten maar of dit klopt.
Rond oktober zullen weer de eerste buien vallen in aanloop naar het regenseizoen. Hoe droog de komende maanden zullen worden, is niet te voorspellen. Een paar jaar geleden was er in feite geen droog seizoen, omdat er steeds veel regen viel. En 2 jaar geleden was er een zeer lang droog seizoen met een ongekende hitte; de waterput achter mijn huis stond in de middagen droog. Het regenseizoen begon toen pas in januari.
Het weer is niet meer voorspelbaar zoals vroeger.

Er is op dit moment geen enkele reden voor zorg omtrent de sawah’s wat betreft water. Hier en daar moet nog een sawah beplant worden, maar de meeste sawah’s zijn mooi groen. Het is een vrij rustige tijd voor de boeren; elke dag zijn er wel een aantal boeren op de sawah’s aan het werk: dijkjes langs de sawah’s versterken, onkruid weghalen, sproeien tegen insecten.

Een boer aan het werk op de sawah


 

Categorieën: Het weer, aardbevingen, vulkaanuitbarstingen en natuurgeweld, Over de sawah's / landbouw | Tags: , | Een reactie plaatsen

Tijd om rijst te planten (26 april 2021)

De rijst is inmiddels geoogst en de sawah’s zijn klaar gemaakt zodat nieuwe rijst geplant kan worden. Over 3 maanden is het weer oogsten. Er wordt dus 3x per jaar rijst geoogst.
Zoals ik al eerder heb bericht, moet de rijst gelijktijdig worden geplant, zodat later gelijktijdig kan worden geoogst. Daarom helpen de vrouwen ook mee op de sawah’s.
Overal in mijn regio is men bezig op de sawah’s. Het planten duurt 2, hooguit 3 dagen.

Op de achtergrond zijn stroken plastik te zien; hier worden meloenen geteeld.


 

Categorieën: Over de sawah's / landbouw | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Rijst dorsen (18 april 2021)

De familie, die tegenover mijn huis woont, heeft meerdere sawah’s. Eental aantal zakken rijst werd vanochtend afgeleverd bij hun huis. Deze rijst houden ze zelf. De rijst moet echter eerst nog worden gedorst, voordat deze gebruikt kan worden in de keuken.
Voor kleinere hoeveelheden rijst, dat gedorst moet worden, wordt een tukang ingehuurd. Deze heeft een rijdende dorsmachine en in de tuin van de overburen wordt dan gedorst.
Er moet 2x gedorst worden; bij de eerste dorsing is de rijst nog bruin, bij de tweede dorsing is er mooie witte rijst.
Na een uurtje was de tukang klaar en ging hij op weg naar de volgende klant.

Rijst, dat wordt geoogst en opgekocht door opkopers, wordt gedorst in “fabrieken”.


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Zwaar werk voor vrouwen op sawah’s ? (20 febr. 2021)

Planten van de rijst (“tanam bibit”)

Over ruim een maand is het oogsttijd van de padi (rijst).
Het planten van de rijstplantjes en het oogsten van de rijst, moet snel en gelijkmatig gebeuren. Je kunt niet iedere dag een stuk van de sawah doen.
Daarom helpen de vrouwen ook mee bij het planten en oogsten van de rijst. Op Java doen vrouwen geen lichamelijk zwaar werk, dat is aan de mannen voorbehouden. Maar voor het planten en oogsten van de rijst wordt er dus een uitzondering gemaakt; het inhuren van werkers kost te veel. Op Bali doen vrouwen wel lichamelijk zwaar werk.
Bij het planten en oogsten van de rijst werkt men lang gebogen; menige buitenlander vindt dit “zielig” met name voor de vrouwen (“zwaar werk”). Maar er is niets zieligs aan. Het planten en oogsten duurt hooguit 3 dagen. De vrouwen fietsen in groepjes naar de sawah, en hebben eten en drinken bij zich. Aan het einde van de middag keren zij weer terug naar huis.

Na het planten van de rijst, wordt het rustig op de sawah’s. Elke dag gaan er boeren naar de sawah’s, om de stand van zaken te bekijken. Er kunnen ziektes zijn bij de rijstplantjes, ongedierte (vooral muizen), die de rijst aanvreten en hier en daar moet een dijkje langs de sawah’s worden verstevigd. Na het planten van de rijst komen de vrouwen pas weer in actie na 3 maanden om te helpen bij het oogsten.

De werkers op de sawah’s zijn geheel gekleed. De hoofden zijn omwikkeld met doeken en velen hebben een ronde punthoed. Men draagt lange broeken en overhemden met lange mouwen. Deze kleding biedt bescherming tegen de zon en ongedierte in de sawah’s. Na een dag werken zijn de werkers helemaal “bemodderd”.

Dit jaar is de rijst van mindere kwaliteit door de vele regen. Men zal dus ook wat minder inkomsten hebben.
Ook de oogst van de ramboetan is duidelijk minder dan vorige jaren, ook door de overvloedige regen.

Het oogsten van de rijst (“panen”)


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Het planten van de nieuwe rijstplantjes – video (6 mei 2020)

 

3 Weken geleden was er de oogst van de rijst.
De afgelopen 3 weken hebben de sawah’s gerust en zijn ze omgeploegd.
Nu worden overal de nieuwe rijstplantjes weer geplant. Over 3 maanden is er weer oogst.
Tanam (planten) bibit (jonge rijstplantjes).


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Oogsten van de rijst “Panen raya” – video`s (7 april 2020)

Op 1 km van mijn huis het bovenstaande tafereel

De rijstverbouw is een zeer belangrijke bron van inkomsten voor heel veel desa-bewoners. Is het geld eenmaal binnen, dan kunnen weer aanschaffingen worden gedaan, of schulden betaald.

De oogsttijd van de rijst wordt “Panen raya” genoemd.
Op kleine stukken sawah’s (meestal in mijn regio) wordt met de hand geoogst; voor grotere sawah’s zijn er rijdende machines.
Voordat de rijst wordt geoogst, worden de rijstplantjes in bosjes samengebonden. Alleen het bovenste deel, waar de rijst is, wordt geoogst. De van rijst ontdane bosjes blijven staan en worden later verbrand.
Bij het oogsten zijn ook de vrouwen actief. Zowel het planten van de rijst als het oogsten moet gelijktijdig worden gedaan; men kan niet elke dag een deel van de sawah oogsten of beplanten.
Zowel het planten van de rijst als het oogsten duurt maar een paar dagen.
Het dorsen van de rijst gebeurt ter plekke. De rijst wordt in grote zakken gedaan; deze zakken worden opgehaald door opkopers.
De werkers op de sawah’s zijn doorgaans goed “ingepakt”; lange broeken, lange mouwen en hoofddeksels; dit vanwege de zon maar ook vanwege insecten.

Aan het werk bij de dorsmachine


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Terugblik op afgelopen periode (9 jan. 2020)

De sawah’s vandaag bij Karangduren (plm 5 km van mijn desa)

De feestdagen zijn inmiddels weer achter de rug en het gewone leven herneemt weer zijn loop. Ook in Indonesie, want Kerst en de jaarwisseling betekenden een “liburan panjang” (een lange vakantie) voor veel indonesiers; de scholen waren ook gesloten. De liburan panjang zorgde voor veel drukte op de wegen, het spoor en in de lucht.

De afgelopen paar maanden stonden in het teken van de extreme hitte, de zeer langdurige droogte en de feestdagen Kerstmis en de jaarwisseling. De afgelopen 2 weken waren de overstromingen in Jakarta wereldnieuws; ik heb een paar dagen geleden video’s op dit blog geplaatst met beelden van het watergeweld.

De hitte van oktober/november was ook voor indonesische begrippen extreem; er zijn hitte-records gebroken op Java. Desa’s kampten met watertekort en de overheid moest vaak te hulp schieten met tankwagens met water.
Aan de droogte kwam pas in de loop van december een einde. Extreem lang. De droogte betekende ook, dat de boeren de sawah’s niet klaar konden maken voor het planten van de rijst. Droge sawah’s kunnen niet geploegd worden, er moet water in de sawah’s staan, aleer geploegd kan worden.
Pas nu (9 januari) is op het merendeel van de sawah’s de bibit (jonge rijstplantjes) geplant. Na 3 maanden is er weer oogst.

Kerstmis en de jaarwisseling zijn goed en rustig verlopen. In heel Indonesie had de politie 200.000 man ingezet voor de veiligheid van onder meer kerken in het land.
Het waren de rustigste Kerstdagen sinds heel veel jaren. Alleen op Sumatra en op west Java waren er incidenten, waardoor christenen het kerstfeest niet in een kerk konden vieren. Naar schatting zijn er plm 35.000 christelijke gebedshuizen en kerken in Indonesie.
Op veel plaatsen hebben moslims (vooral leden van de jongerenbeweging Banser) meegeholpen om een veilige kerkgang mogelijk te maken. Op de Molukken deden ook hindu’s hieraan mee; en omgekeerd helpen later de christenen mee om het Suikerfeest voor de moslims goed te laten verlopen. Ook op veel andere plaatsen waren moslims actief om de kerstviering voor de christenen goed te laen verlopen.
Een zeer bemoedigende trend in Indonesie. Van belang is, dat de top van het bestuur van Indonesie, vooral de president, telkens weer oproept tot verdraagzaamheid en tolerantie. Ondanks het vele geschrijf in nederland over toenemend fundamentalisme, wil het overgrote deel van de moslims geen “gedoe”; men wil gewoon vredig samenleven en aan tolerantie ontbreekt het de javaan geenszins. Dat is ook de afgelopen periode weer gebleken. Het “gedoe” wordt doorgaans door fanatieke moslimpredikers veroorzaakt, en de regering zit hiermee ook in zijn maag. Vaker dan vroeger (echter nog niet massaal, maar wie weet) klinkt de roep, om het geluid van de moskeeen (oproep tot gebed) te matigen.

De sawah’s vandaag bij Karangduren (plm 5 km van mijn desa); overal de groene bibit’s.


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Droogte (14 sept. 2019)

De waterput achter mijn huis

Mijn huis heeft stromend water. Het komt uit een put achter mijn huis, waar 4 andere gezinnen ook gebruik van maken. Er loopt een leiding van de put naar mijn huis en die is daar aangesloten op een elektrische pomp. Als de kraan open wordt gedraaid, komt er gewoon stromend water uit (echter geen drinkwater).
Ondertussen heeft het al maandenlang niet geregend. Een enkele keer viel een bui, maar dat stelde niet veel voor. Kortom, droogte in mijn regio.

Op dit moment komt er overdag vrijwel geen water meer uit de put; in de vroege ochtend en de late avond nog wel. We kunnen dus nog wel douchen en de was doen, maar we moeten zuinig aandoen met het water. Drinkwater in flessen is nog steeds te verkrijgen.

Zo een droogte als nu heb ik hier nog niet vaak meegemaakt. Er zijn delen op Java (en elders ook) waar de overheid zorgt voor aanvoer van water.
Volgens BMKG, het nationale instituut voor meteorologie, klimatologie en geofysica, is het waarschijnlijk, dat het droge seizoen dit jaar langer zal duren dan normaal.
Het BMKG liet verder weten, dat door de droogte sommige delen van Indonesie in de ochtend erg koud zijn, terwijl het in de middag erg heet kan worden.
Inderdaad, het is vaak weer ijzig koud in de vroege ochtend, terwijl het rond het middaguur heet is.
Ik stond vanochtend rond 5.30 werkelijk te rillen van de kou op mijn terras voor het huis.
Ik weet niet, wat er gaat gebeuren, als er geen water meer uit de put komt. Ik kan het mij veroorloven om desnoods met mijn gezin tijdelijk naar een hotel in Jember te verhuizen, maar de buurtbewoners kunnen dat niet. Welnu, laten we hopen, dat het niet zover zal komen.

De leidingen lopen naar 4 woningen


 

Categorieën: Het weer, aardbevingen, vulkaanuitbarstingen en natuurgeweld, Over de sawah's / landbouw | Tags: | Een reactie plaatsen

Oogsttijd en eenden (17 maart 209)

Inmiddels is het weer oogsttijd van de padi, de rijst. Bij het oogsten van de rijst zijn ook de vrouwen acief, zij helpen bij het snijden van de aren. Een klein aantal boeren doet de oogst machinaal. Dit is de enige keer, dat men vrouwen lichamelijk werk ziet doen; ook bij het planten van de jonge rijstplantjes helpen de vrouwen. Het zijn maar een paar dagen, dan is de oogst binnen. Het is dus niet zo, wat velen in nederland denken, de mensen langere tijd gebukt moeten werken; dat zou inderdaad erg zwaar zijn, maar het gaat maar om een paar dagen. Men neemt eten van huis mee, en meestal zijn bij de sawah’s, waar gewerkt wordt, ook mobiele warungen met drinken en snacks.
De oogsttijd is ook de tijd, dat de eenden naar de kale sawahs worden gestuurd, voor voedsel. De eenden worden, zoals de meeste dieren, zoals koeien, geiten en kippen voor de verkoop gehouden.
De opbrengst van een sawah met rijst is flink gestegen de afgelopen jaren. De oogst van iets minder dan 1/4 hectare was 6 jaar geleden 3 miljoen rupiah; nu is dat 4-4,5 miljoen. Er is 3x per jaar rijstoogst, dus dat levert per jaar plm 12 miljoen rupiah op; daarbij komt nog een bedrag voor het 4e kwartaal, waar geen rijst wordt verbouwd (vanwege het droge seizoen), maar iets anders, zoals mais, bonen, meloenen etc. Het is in de desa te merken, dat de mensen over wat meer geld beschikken; hier en daar worden tokootjes gebouwd of opgeknapt, en huizen gerenoveerd.

Eenden op weg naar de sawah. De eenden rennen daadwerkelijk, het is geen versnelde opname !

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Een reactie plaatsen

Sawah met jonge rijstplantjes (10 december 2018)

Deze sawah’s op de foto hierboven bevinden zich achter mijn huis. De rijst is net 4 dagen geleden geplant. In het midden van de foto zijn 2 stukken groen te zien; dit zijn de nog niet geplante rijstplantjes, bibit genaamd. Deze bibit worden gekocht bij een handelaar; bibit voor 1/4 hectare kost rp 100.000. Deze bibit worden eerst allemaal bij elkaar gezet. Is de sawah eenmaal klaar voor het planten, dan worden kleine bosjes bibit uitgezet; daarna worden door de planters de bibit stuk voor stuk geplant.
Het planten van de rijst is in zeer grote delen van Indonesie nog handwerk, waaraan ook de vrouwen deelnemen. Het is echter slechts een kwestie van 1 of 2 dagen voordat alles is geplant. Dat de vrouwen meewerken met het planten, komt omdat het planten snel moet gebeuren. De rijstplantjes moeten gelijk opgroeien. Voor sawah’s met een zeer grote oppervlakte zijn er tegenwoordig machines, die de bibit planten.

Hier zijn de bosjes bibit te zien, die later uitgezet worden


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Tags: , | Een reactie plaatsen

Vogels (7 nov. 2018)

Er zijn erg weinig vogels in mijn regio. Wel hebben de meeste huizen een vogel in een kooi. Waarom vliegen er zo weinig vogels rond ? Wel, vanwege de sawah’s. Mijn desa ligt in een enorm uitgestrekt landbouwgebied, waar zeer veel rijst wordt verbouwd. Veel vogels eten van de rijst, die op de sawah staat en dat betekent, dat de oogst later minder is. En de oogst van de sawah’s vormt het inkomen voor de boeren; dus wordt er alles aan gedaan om de sawah’s te beschermen. Niet alleen rijst wordt gegeten door de vogels, ook bijvoorbeeld tabaksplanten.
Dus worden zoveel mogelijk vogels afgeschoten of gevangen. Zo nu en dan zie ik wat zwaluwen of een duif vliegen tijdens mijn wandelingen door de sawah’s, maar meer niet. Overigens zijn veel vogels hier beschermd. Wie bijvoorbeeld een kakatoe wil hebben, heeft een vergunning nodig.
Ook andere dieren, die een gevaar vormen voor de sawah’s worden gedood; zoals slangen en muizen. Ondanks deze maatregelen zijn de sawah’s nog niet veilig. Er blijft het gevaar van insecten, die de rijstplantjes aantasten (“hama”). Daarom worden de sawah’s bespoten om de insecten te doden. Het bespuiten van de sawah gebeurt door een tukang in te huren. Rijst is een kwetsbare plant.
Veel huizen hebben een vogel in een (kleine) kooi. In heel zuid oost Azie ziet men vogels in een kooi bij huis.

Een tukang besproeit de sawah’s tegen insecten


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Over de sawah's / landbouw | Tags: , | 2 reacties

Het weer (24 sept. 2018)

Donkere wolken boven mijn regio

Gisteren is de eerste regen gevallen na het droge seizoen; in de namiddag heeft het plm 2 uur geregend, soms fors. In de loop van oktober zal het vaker gaan regenen en vanaf november worden de felle tropische buien verwacht. Echter, de laatste jaren is ook hier het weer aan het veranderen; het is moeilijker te voorspellen.
De weers-voorspellingen op mijn apps geven aan, dat het vaker zal gaan regen de komende tijd, maar nog niet elke dag.
De kedelai is inmiddels geoogst. De sawah’s rusten nu, en binnenkort worden de bibits (jonge rijstplantjes) weer gepoot.
De temperatuur loopt weer aardig op in de middag, het is weer ouderwets heet met rond het middaguur 33-34 C. In de avond koelt het af naar 27-28 C. In de vroege ochtend is het 22-24 C.
’s Ochtends is het doorgaans onbewolkt en helder. Rond het middaguur wordt het bewolkt; er beginnen weer donkere wolken te verschijnen. In de avond wordt het meestal weer onbewolkt.
Na de afgelopen koele maanden is het weer erg wennen aan de hitte. Dus ben ik van plm 12.00 – 14.30 uur weer op mijn kamer met AC.


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Het weer, aardbevingen, vulkaanuitbarstingen en natuurgeweld, Over de sawah's / landbouw | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Blog op WordPress.com.