Maandelijks archief: januari 2014

Oma, mijn buurvrouw (12 jan. 2014)

De mensen in het buurtje, waar ik woon, zijn allemaal familie van elkaar. Stam-moeder is de oude Oma, weduwe, die naast mijn huis woont, respectvol aangesproken met “Mbok”. Zij is ergens in de 90 jaar en heeft bijna 40 klein- en achterkleinkinderen. Zij is de koningin van de buurt, erg vriendelijk en nog geheel bij de tijd.
Oma woont samen met een van haar kleinzonen. Zij staat rond 4 uur in de ochtend op, en is de hele dag bezig met haar huishouden: eten maken, kleren wassen, stoepje aanvegen etc. Tussendoor neemt zij regelmatig rust.
Ook wipt zij regelmatig aan bij een van haar kinderen naast haar.
In de nacht is zij nooit alleen, altijd slaapt wel een van de kleinkinderen bij haar; je weet maar immers nooit.
De buurt laat haar leven zoals zij wil, maar is wel steeds alert voor het geval er wat is.
Oma wordt in het hoog-Javaans aangesproken, de beleefde taal voor ouderen. Als er weer eens een achterkleinkind is geboren, is zij er als de kippen bij.
Haar AOW is de opbrengst van een stuk sawah even verderop.
Omdat zij alleen javaans spreekt, en mijn javaans nog in het beginstadium verkeert, zwaaien wij altijd naar elkaar.
Zij heeft mij verteld, dat zij tijdens de politionele acties van nederland enige maanden met haar man in het bos heeft gewoond, op de vlucht.

Oude mensen staan in zeer hoog aanzien hier.
Dat oude mensen een probleem kunnen vormen, is hier volstrekt onbekend en men wil daar ook helemaal niet van weten. Dit vloeit rechtstreeks voort uit de Koran: zonder ouders was jij er niet, ze hebbben je opgevoed, dus wees tolerant, behulpzaam en vriendelijk, als ze oud zijn.

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Het gezin, ouders en kinderen | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Beleefdheden, omgangsvormen

Om het samenleven in de desa plezierig te maken en te houden, heb ik een aantal omgangsvormen moeten en willen leren. Javanen zijn een uiterst hoffelijk volk, dus goede omgangsvormen zijn van groot belang.
Deze omgangsvormen zijn:
– bij een begroeting: met beide handen de hand van de gast aanvatten, en daarna met mijn rechterhand even mijn borst aanraken.
NB: de gast zegt als groet: “As-salam alaykum” en het antwoord van de gastheer is “Wa alaykumu salam”.
niet met de benen over elkaar zitten.
– het zitten op de grond is volstrekt correct.
– bij gesprekken: niet luidruchtig, geen pijnlijke of indiscrete vragen stellen, of iemand in verlegenheid brengen, de sfeer moet plezierig blijven.
– bij alles wat aangeraakt wordt, steeds de rechterhand gebruiken.
– geen gebruik van alcohol, alleen water, thee of koffie. Eventueel wat snacks.
– met de rechterhand eten is volstrekt correct en gebeurt veel.
niet helpen met opruimen of afruimen.
– wil je roken, dan het pakje sigaretten op tafel of op de grond leggen, zodat anderen ook ervan kunnen roken.
– het is volstrekt niet correct om niet mee te eten als dit tijdens het bezoek wordt aangeboden. Dus geen opmerkingen als: “het schikt toch wel ?” en zo. Uiteraard eet je mee.
– het is gebruikelijk om niet te converseren tijdens het eten, dat komt na het eten wel. Opmerkingen over het eten zijn niet correct.

Zeer beleefde begroeting van ouders


 

 

Categorieën: Omgangsvormen | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Maulid al Nabi (11 jan. 2014)

Op 14 januari aanstaande is het Maulib Nabi Muhammad, de geboortedag van de Profeet Mohamed.
Deze dag staat bij de javanen ook bekend als Mulutan.
Na Maghrib (rond 18.00 uur) gaat men naar de moskee om te bidden; er wordt door iedereen eten meegenomen. Na afloop van het gebed neemt men eten, dat door een ander is meegenomen, mee naar huis. Men schenkt elkaar dus eten.


 

Categorieën: Islam / Religie | Tags: , , , , , , | Een reactie plaatsen

Over de KPK – anti corruptie bestrijdingsinstantie (24 jan. 2014)

De corruptie tiert welig in Indonesie, met name aan de top, parlementsleden, hoge ambtenaren, zakenlieden, zelfs ministers. Het is verbijsterend om te zien, om wat voor bedragen het gaat, tot in vele miljoenen euro’s aan steekpenningen, corruptie-geld. En dat door lieden, die toch al buitengewoon rijk zijn.
Onthutsend is ook te zien, hoe corruptoren, die onder verdenking staan, elkaar beschuldigen, terwijl foto’s uit “betere” tijden doen vermoeden, dat zij de beste vrienden zijn met elkaar.
Om de corruptie te bestrijden, is in 2002 de KPK (Komisi Pemberantasan Korupsi) opgericht.
De KPK is een overheidsorgaan en heeft veel taken en veel bevoegdheden. In dit verhaal is het van belang te melden, dat de KPK verdachten kan vervolgen, vastzetten, geld/huizen/banktegoeden in beslag kan nemen, en verdachten voor de rechter brengen. De KPK heeft ook een eigen Huis van Bewaring.
De KPK richt zich met name op de toplaag in het land. Daarnaast zijn er veel andere taken.

Het lijkt erop, dat de KPK de laatste tijd meer durf krijgt om ook top-figuren aan te pakken. Zo is een minster vorig jaar gearresteerd, en een aantal topfiguren uit de Partai Demokrat, en als meest recente arrestatie die van Anas Urbaningrum gisteren, ex-voorzitter van de Partai Demokrat, wat een hele prestatie is.

Ook het hooggerechtshof in Jakarta laat van zich spreken, door straffen, opgelegd door lagere rechters, fors te verhogen: die van “mevr.” Sondakh van 4,5 jaar naar 12 jaar, en die van Susno Duadji van 10 naar 18 jaar. Een buitengewoon verheugende ontwikkeling. Er zijn zelfs stemmen te horen, die de doodstraf willen voor top-corruptoren.

In beslag genomen corruptiegeld


 

 

Categorieën: Landelijk en politiek | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Een hantu (spook / geest) in huis

Genderuwo

Onlangs kwam mijn javaanse zoon na het opstaan, vermoeid kijkend de kamer binnen.
Op mijn vraag, of hij slecht had geslapen, antwoordde hij, dat hij een onrustige nacht had, omdat er een hantu (spook/geest) in zijn kamer was de afgelopen nacht.
Hoezo een hantu ? Wel, het was koud toen hij naar bed wilde (het is regentijd, en koud in de nacht), dus trok hij het laken over zijn hoofd.
Na enige tijd voelde hij een lange haal van een “hand” over zijn rug, en hoorde hij een lang, hees “heeee”.
Overduidelijk een spook/geest. Behalve ik zelf en mijn zoon, was er niemand in huis, en de deuren waren op slot.
Ik opperde, kan het niet de plooi van het laken geweest zijn, dat hij op zijn rug voelde ? Nee dus, het was overduidelijk een spook/geest.
Als nederlander probeer je na te gaan, wat het geweest kan zijn, je probeert een en ander te verklaren, je probeert een verklaring te zoeken voor wat er is gebeurd.
Niet dus de javaan. Het was overduidelijk een hantu, en daarmee uit. En er zijn ook heel wat mensen, die ooit een hantu hebben gezien, beter bewijs voor het bestaan van een hantu is er dus niet.

Er zijn meerdere soorten hantu’s (spook/geest): Zie foto’s hieronder
– de pocong,
– de kuntilanak,
– de genderuwo,
– de tuyul.

Kuntilanak

Een kuntilanak———————
Pocong

Pocong———————
Tuyul


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , , , , , | 2 reacties

Begin van de dag in de desa (10 jan. 2014)

De pasar (markt) in mijn desa

Het dagelijks leven in de desa begint al vroeg. Rond 4 uur in de morgen (het is dan nog helemaal donker) is er het ochtendgebed, Subuh. Dit gebed wordt niet massaal bezocht, doch de oproep tot het gebed (Adan) is in het gehele dorp te horen.
De mensen staan dan op, de school voor de kinderen begint rond 06.30 uur of 07.00 uur. Het huis wordt schoongemaakt, buiten aangeveegd.
De mannen gaan aan het werk, ofwel buiten het dorp (fabriek), ofwel op het veld, ofwel hebben zij thuis een bedrijfje.
Rond 5 uur is de markt al volop in bedrijf.
De markt wordt vrijwel helemaal gerund door vrouwen. De mensen in de desa kennen de prijzen, dus afdingen is er niet bij. Ik heb er altijd erg veel plezier in, om met de dames te onderhandelen over een toch wat lagere prijs, helaas krijg ik vrijwel steeds nul op het request !
Op de lokale markt in mijn desa is van alles te krijgen: kip en vis, groenten, fruit, tahu/tempe, snacks, kleding, schoeisel en meer.
Na de boodschappen op de markt wordt thuis het eten voor de gehele dag gemaakt.
Ik heb vanochtend wat aankopen gedaan, 1/2 kilo kip, wat groenten en een paar aardappels; totale kosten rp. 30.000 (ongeveer E 1,80).

De pasar (markt) in mijn desa


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Winkels, markt, aankopen | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Arrestaties in verband met foute Arak (7 jan. 2014)

De politie van Mojokerto op Oost Java heeft arrestaties verricht in verband met de verkoop van giftige arak.
Ten gevolge hiervan zijn minstens 17 mensen in Mojokerto overleden.

De afgelopen maanden kwamen ook 6 mensen om het leven in Jakarta, 10 in Purworejo (Midden Java) en 7 in Bandung; allemaal door het drinken van foute Arak.

U bent dus wederom gewaarschuwd !


 

Categorieën: Maaltijd vandaag / eten en drinken | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Jamu, traditioneel indonesisch geneesmiddel

Jamu verkoopster

Een jamu-verkoopster; zij maakt ter plekke de door U gewenste jamu

Jamu is een verzamelwoord voor traditionele indonesische geneesmiddelen.

Het zijn geneesmiddelen voor vele soorten kwalen en klachten: maagpijn, spierpijn, verkoudheid, vermoeidheid, slapeloosheid, darmproblemen, sexuele problemen en nog veel meer.
Jamu’s zijn bij de indonesiers zeer populair; er is een ruim aanbod overal beschikbaar en er wordt zeer veel gebruik van gemaakt. Zeer gewild zijn de jamu’s voor sexuele problemen.

De jamu’s worden gemaakt van wat de natuur biedt: bladeren, wortels, rijst, fruit, kruiden, eieren.
De ingredienten kunnen worden gestampt, gekookt, afgetrokken, of vermengd met andere ingredienten.
De samenstelling van de verschillende ingredienten berust op eeuwenoude kennis van wat de natuur biedt.
De westerse geneeskunst is eigenlijk pas recent in Indonesie beschikbaar; eeuwenlang hebben de mensen het moeten doen met natuurlijke middelen.

Hoe kom je aan jamu ?

1) In vele winkels, supermarkten en warungen zijn jamu’s te koop; meestal in zakjes.
Deze jamu’s worden gemaakt in fabrieken. Een aantal bekende fabrieken stamt nog uit de nederlandse tijd, zoals Nyonya Meneer.

2) Bij de tukang jamu (meestal vrouwen). Deze tukang loopt (of fietst) met een grote mand op de rug, met daarin de ingredienten om ter plekke een jamu te maken. Sommige tukang jamu hebben een vaste standplaats, die bij de mensen bekend is.

3) Er zijn speciale winkels, die alleen maar jamu kopen. U kunt daar Uw klachten bespreken.

Veel gebruikte kruiden, maar slechts een deel van het rijke aanbod uit de natuur:

  • Wortels:
    • Bengle (Zingiber brevifolium)
    • Jahe Ginger (Zingiber officinale)
    • Kencur Aromatic Galangal (Kaempferia galanga)
    • Kunyit Turmeric (Curcuma domestica)
    • Lempuyang (Zingiber zerumbet or Zingiber aromaticum)
    • Lengkuas or Laos Greater Galangal (Alpinia galanga)
    • Temulawak (Curcuma xanthorrhiza)
  • Bladeren:
    • Brotowali or bratawali (Tinospora crispa or Tinospora tuberculata rumphii)
    • Sambang Darah (Excoecaria cochinchinensis or Excoecaria bicolor)
    • Secang (Caesalpinia sappan)
  • Zaden:
    • Adas (Foeniculum vulgare Mill)
  • Vruchten:
    • Ceplukan Cutleaf groundcherry (Physalis angulata)
    • Jeruk Nipis Key lime (Citrus aurantifolia Swingle)
    • Nyamplung or kosambi (Calophyllum inophyllum)
  • Schors
    • Kayu Manis Cinnamon (Cinnamomum burmannii)
  • Bloemen
    • Ilang-ilang Ylang ylang (Cananga odorata)
    • Melati Jasmine (Jasminum sambac)
    • Rumput Alang-alang (Gramineae)

Recepten:
Voor verkoudheid: jahe, gula pasir, lemon, heet water.
Voor zwakte: koenir, honing, rauw ei, lemon,
Voor zwellingen: kencur, tepung beras,
Voor leveraandoeningen: temu ipeng, koenir putih.


 

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , , , , | Een reactie plaatsen

Tientallen doden op Java door foute Arak (06 jan. 2014)

Een veilige fles Arak

Volgens persberichten zijn de afgelopen tijd tientallen doden gevallen door het drinken van “foute” Arak.
Zie onze eerdere waarschuwing van enige tijd geleden hieronder.
————————————————————————————————————–
Op Oost Java is alcohol (wijn, jenever etc), behalve bier, moeilijk te verkrijgen.
Wel is alom lokale arak te koop, met name in kleine toko’tjes.
Het is absoluut af te raden om deze lokale Arak te kopen. Ook de Politie waarschuwt voor het gebruik van deze arak.
Deze lokale arak wordt vaak gemengd met methanol en/of spiritus. Het is puur gif.
Per jaar vallen er vele doden vanwege het drinken van dit soort Arak.

Wilt U toch Arak kopen, koop dan de officiele in de supermarkt. De flessen zijn verzegeld, en met deze arak is niets mis.
Het is wel veel duurder (plm rp. 150.000 per fles), maar echt veilig.

Deze waarschuwing geldt ook voor Bali !


 

 

Categorieën: Maaltijd vandaag / eten en drinken | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Verkiezingen (06 jan. 2014)

De verkiezingen voor het Parlement van Indonesie (DPR) vinden dit jaar (2014) plaats op 9 april.
De Presidentsverkiezingen vinden plaats op 9 july van dit jaar. De huidige president, Susilo Bambang Yudhoyono, zal geen kandidaat zijn; hij heeft er al 2 termijnen van 5 jaar opzitten.
Hieronder een overzicht van de stemverhoudingen van de afgelopen jaren.

Overzicht verkiezingen afgelopen jaren


 

 

Categorieën: Landelijk en politiek | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Bakso

Het vrijwel goedkoopste gerecht, dat men hier (en overal op Java) kan krijgen is Bakso. Het is een vermicellisoep met balletjes.
Overal ziet men de bakso-verkoper met zijn kaki-lima, zijn rijdende “keuken”. Sommigen gaan ermee door de straten, anderen hebben een vaste standplaats. De bakso-verkoper heeft alleen bakso in de aanbieding, en geen andere gerechten. Er zijn ook warungen, waar men Bakso verkoopt.
De kosten voor een bakso zijn rp 4000 – 5000.
In zijn rijdende keuken heeft de verkoper een grote pan met hete bouillon, vermicelli, vlees-balletjes, vaak wat gevulde kroepoek en wat groenten. Op smaak klaargemaakt met sambal, kecap; tevens heeft hij lepels en kommetjes bij zich.
De bakso wordt ter plekke klaargemaakt. Je kunt vraagtekens zetten bij de hygiene, want de kommetjes worden na het eten schoongemaakt in een emmertje met water, en met een half natte doek gedroogd.
Ik ben er echter nooit ziek van geweest.

Warungen, die Bakso verkopen, serveren meestal ook Mie Ayam.


 

 

 

Categorieën: Maaltijd vandaag / eten en drinken | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

De Islam in mijn desa (5 jan. 2014)

Ik zal zo nu en dan iets vertellen over de Islam in mijn desa, hoe zich deze manifesteert. Ik zal geen theologische verhandelingen houden, ik ben geen theoloog, maar ik zal alleen beschrijven, hoe ik de Islam in mijn desa meemaak.
Mijn desa en omstreken is geheel islamitsch, sinds eeuwen. Vele kilometers verderop is er een hinduistische desa, en in de steden in de regio (bv. Balung, Tanggul, Jember.) zijn christelijke kerken.
5 x Per dag is er de Adan, de oproep tot gebed. Aan deze oproep wordt slechts door enkelen gehoor gegeven, het leven gaat gewoon door. Rond 18.00 uur is er de Adan voor Maghrib, tijdens deze Maghrib wordt men geacht zich binnenshuis te bevinden (gedurende een half uur), doch ook dit wordt niet massaal opgevolgd.
Op de vrijdag rond het middaguur is er het Vrijdag-gebed; het Vrijdag-gebed wordt massaal bezocht. De moskeen zijn propvol. Het zijn voornamelijk de gezinshoofden, de mannen, die naar het Vrijdag-gebed gaan. Het openbare leven ligt echter in het geheel niet stil, alle activiteiten gaan gewoon door.
Varkensvlees is een taboe, is ook nergens te krijgen. Alcohol is wel verkrijgbaar, hoofdzakelijk bier. Het is met name de jeugd, die alcohol drinkt. Ik heb van mensen in de desa geen veroordelingen gehoord over alcohol-gebruik, het wordt gewoon toegelaten.
Het is niet makkelijk om met de mensen in mijn desa een gesprek te voeren over de Islam; deels lijkt dit te komen door het lage opleidingsniveau, anderszijds is men helemaal niet gewend om vragen te beantwoorden.
Immers wie stelt hier al vragen, waar eeuwenlang de gang van zaken hetzelfde is.
Wel vindt men het prettig om iets te vertellen over de Islam: zo benadrukt men het vreedzame karakter van de Islam, en wordt terreur in alle toonaarden veroordeeld. Ook wordt steeds weer verteld, dat een moslim weliswaar enige verplichtingen heeft, maar dat daar geen druk op staat.
De hoofddoek (krudug) wordt door ongeveer de helft van de vrouwen gedragen. Bij huis wat minder, en gaat men buitenshuis (bezoek, naar de stad), wat vaker. Ook het dragen van de hoofddoek is vrije keuze van de vrouwen, zo vertelt men. Twee van mijn buurvrouwen dragen de hoofddoek bijna nooit, een andere buurvrouw vrijwel altijd.
De getrouwde vrouw is huisvrouw, doet het huishouden. Echter heel veel vrouwen runnen een toko’tje bij huis, of werken op de markt als verkoopster.
Een moeder wordt ten zeerste geacht in de Islam hier. Via de voeten van de moeder komt men in de hemel, heet het.
Waar in Arabische landen de doodstraf staat op homosexualiteit, maakt men zich hier in de desa (en in de rest van Indonesie) er niet druk om. In mijn desa zijn een aantal homo’s, de meesten werkend als kapper. Ik heb over hen geen enkel negatief woord gehoord, men weet dat ze zo zijn, en dat is het dan. Het is ook geen enkel “item”.

Al met al maakt het leven in de desa een relaxte indruk; men is zich bewust van het moslim zijn, anderszijds neemt men het niet te zwaar op.

Het Vrijdag-gebed in de beroemde Istiqlal moskee in Jakarta

Het Vrijdag-gebed in de beroemde Istiqlal moskee in Jakarta


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Islam / Religie | Tags: , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Het weer in mijn desa (4 jan. 2014)

Het regenseizoen is op volle kracht. Zo nu en dan een droge dag, maar voor de rest erg veel en felle regen, vaak uren lang. Soms ook onweer, maar de zware onweersbuien komen later nog.
Desondanks gaan de boeren elke dag (ook in de regen) de sawah’s op, om deze te verzorgen: onkruid weghalen, controleren van de irrigatie, eventueel wat dammetjes bijwerken.
Vroeger kwamen er vaak boeren om het leven, omdat ze getroffen werden door de bliksem op het open veld. Tegenwoordig gaat men naar huis bij dreigend onweer.
Tijdens felle regenbuien komen vaak straten onder water, wat leidt tot file’s, of tot lange omwegen.
Mijn desa ligt gunstig, overstromingen komen niet voor; wel enorme plassen water, maar die zijn na een paar uur weer weg.
Elk jaar weer verdrinken er mensen, die (vaak) te dicht bij snelstromende rivieren of riviertjes komen.
De meeste huizen in mijn dorp krijgen ook weer te maken met lekkages her en der in huis. De reparatie moet wachten tot het droge seizoen.
Tijdens het regenseizoen zijn de kikkers weer erg actief, met name in de avond- en nachturen. De kleinste kikkertjes maken een enorm geluid, dat urenlang, met dezelfde tonen, tot in de ochtend, doorgaat.


 

Categorieën: Het weer, aardbevingen, vulkaanuitbarstingen en natuurgeweld | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Blog op WordPress.com.