Berichten getagd met: hoofddoek

Vrouwen

De hoofddoek, die door moslima’s wordt gedragen, wordt door sommigen in Nederland gezien als teken van achterstelling van de vrouw. Dit gevoel  wordt versterkt, doordat met name veel oudere moslima’s de nederlandse taal slecht of niet beheersen, en de omgang tussen man en vrouw een andere is, dan men gewend is in Nederland.
Van een achterstelling van de vrouw is in mijn desa niets te bespeuren. Vrouwen doen hier volop mee; veel vrouwen hebben een toko aan huis, veel jongedames werken in winkels in de buurt of in Jember. Er zijn vrouwen met een hoge opleiding, die werken als arts, tandarts of die een ander beroep hebben, zoals bij de overheid. Een zeer vooraanstaande dame is de burgemeester van Surabaya, de tweede stad van Indonesie, mevr. Rismaharini (56). Mevr. Megawati is een vooraanstaande top-politica. Wel is het aantal vrouwen in hogere en hoge posities kleiner dan in Nederland.
De rolverdeling tussen man en vrouw is een andere dan in Nederland. Regel is, dat mannen werken en geld verdienen, terwijl vrouwen het huishouden bestieren. Dit geldt in elk geval voor mijn regio.
Ongeveer iets meer dan de helft van de vrouwen hier draagt de hoofddoek. Met name jongedames maken er vaak wat fleurigs van. Boerka’s kom je in mijn regio niet tegen; per jaar zie ik er eentje. Ook vrouwen in lange, wapperende zwarte mantels kom je hier niet tegen. De bedoeling van dergelijke kledij is, dat de vrouwelijke vormen worden bedekt en niet zichtbaar zijn. Wel, hoe anders in mijn regio. Jongedames met strakke spijkerbroeken en een bloese, maar wel met hoofddoek. De vrouwelijke vormen zijn zeer zichtbaar. In het Midden Oosten doorgaans ondenkbaar.
Vrouwen hier gebruiken de bromfiets of de auto, als ze ergens heen moeten. Niets belet hen om dat te doen.
Schuchtere, teruggetrokken vrouwen zullen er wel zijn (net zoals in nederland soms), maar in de omgang met vrouwen hier merk ik er weinig van. Ik spreek dames aan in winkels, als we voor de kassa wachten of elders ergens op wachten, en het respons is altijd vriendelijk. Een enkele keer wil een dame mijn telefoonnummer hebben; dit zegt echter niets, want het verzamelen van telefoonnummers is welhaast een hobby hier.
Bij bezoek zitten mannen en vrouwen doorgaans (niet altijd) apart; hetzelfde geldt voor moskeeen.
Mannen en vrouwen geven elkaar bij begroeting vrijwel altijd een hand. Een heel enkele wordt gegroet met gevouwen handen voor de borst.
In de dagelijkse omgang met vrouwen hier merk ik niets onderdanigs, of iets van achterstelling.
Het is in feite hetzefde als in Nederland, de ene vrouw is spontaner dan de andere, de ene is makkelijker in de omgang dan de andere.
Wat wel heel anders is, is dat openbare blijken van affectie tussen man en vrouw volstrekt not done zijn. Dus niet kussen in het openbaar, niet klef tegen elkaar aan lopen. Stelletjes lopen naast elkaar, soms hand in hand. Liefde is een prive-aangelegenheid en niet iets voor  in het openbaar. Dit geldt echter in heel Zuid Oost Azie.
De Islam biedt de vrouwen hier alle mogelijkheden om iets te bereiken. Veel vrouwen echter zijn niet in staat om verder (hogerop) te komen, omdat er geen geld is voor een opleiding.
Het omgaan met vrouwen hier is plezierig; ik heb al veel trotse en zelfbewuste dames met hoofddoek meegemaakt, en we kunnen veel plezier met elkaar hebben.

13

14

mevr. Rismaharini, Burgemeester van Surabaya

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Islam / Religie | Tags: , , | 1 reactie

De Islam in mijn desa (1)

Ik zal zo nu en dan iets vertellen over de Islam in mijn desa, hoe zich deze manifesteert. Ik zal geen theologische verhandelingen houden, ik ben geen theoloog, maar ik zal alleen beschrijven, hoe ik de Islam in mijn desa meemaak.
Mijn desa en omstreken is geheel islamitsch, sinds eeuwen. Vele kilometers verderop is er een hinduistische desa, en in de steden in de regio (bv. Balung, Tanggul, Jember.) zijn christelijke kerken.
5 x Per dag is er de Adan, de oproep tot gebed. Aan deze oproep wordt slechts door enkelen gehoor gegeven, het leven gaat gewoon door. Rond 18.00 uur is er de Adan voor Maghrib, tijdens deze Maghrib wordt men geacht zich binnenshuis te bevinden (gedurende een half uur), doch ook dit wordt niet massaal opgevolgd.
Op de vrijdag rond het middaguur is er het Vrijdag-gebed; het Vrijdag-gebed wordt massaal bezocht. De moskeen zijn propvol. Het zijn voornamelijk de gezinshoofden, de mannen, die naar het Vrijdag-gebed gaan. Het openbare leven ligt echter in het geheel niet stil, alle activiteiten gaan gewoon door.
Varkensvlees is een taboe, is ook nergens te krijgen. Alcohol is wel verkrijgbaar, hoofdzakelijk bier. Het is met name de jeugd, die alcohol drinkt. Ik heb van mensen in de desa geen veroordelingen gehoord over alcohol-gebruik, het wordt gewoon toegelaten.
Het is niet makkelijk om met de mensen in mijn desa een gesprek te voeren over de Islam; deels lijkt dit te komen door het lage opleidingsniveau, anderszijds is men helemaal niet gewend om vragen te beantwoorden.
Immers wie stelt hier al vragen, waar eeuwenlang de gang van zaken hetzelfde is.
Wel vindt men het prettig om iets te vertellen over de Islam: zo benadrukt men het vreedzame karakter van de Islam, en wordt terreur in alle toonaarden veroordeeld. Ook wordt steeds weer verteld, dat een moslim weliswaar enige verplichtingen heeft, maar dat daar geen druk op staat.
De hoofddoek (krudug) wordt door ongeveer de helft van de vrouwen gedragen. Bij huis wat minder, en gaat men buitenshuis (bezoek, naar de stad), wat vaker. Ook het dragen van de hoofddoek is vrije keuze van de vrouwen, zo vertelt men. Twee van mijn buurvrouwen dragen de hoofddoek bijna nooit, een andere buurvrouw vrijwel altijd.
De getrouwde vrouw is huisvrouw, doet het huishouden. Echter heel veel vrouwen runnen een toko’tje bij huis, of werken op de markt als verkoopster.
Een moeder wordt ten zeerste geacht in de Islam hier. Via de voeten van de moeder komt men in de hemel, heet het.
Waar in Arabische landen de doodstraf staat op homosexualiteit, maakt men zich hier in de desa (en in de rest van Indonesie) er niet druk om. In mijn desa zijn een aantal homo’s, de meesten werkend als kapper. Ik heb over hen geen enkel negatief woord gehoord, men weet dat ze zo zijn, en dat is het dan. Het is ook geen enkel “item”.

Al met al maakt het leven in de desa een relaxte indruk; men is zich bewust van het moslim zijn, anderszijds neemt men het niet te zwaar op.

Vrijdag-gebed in de moskee.

Het Vrijdag-gebed in de beroemde Istiqlal moskee in Jakarta

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Islam / Religie | Tags: , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Blog op WordPress.com.