Gezondheidszorg in de desa (14 maart 2014)

Geplaatst op 14/03/2014 door Oost Java Info

Puskesmas

De staf van de Puskesmas

Begin van dit jaar is Indonesie begonnen met het invoeren van een ziektekosten verzekering voor alle inwoners. Het zal echter nog wel een paar jaar duren, voordat dit effectief is, hoewel er sommige provincies zijn, waar het al loopt.
In mijn desa is nog niets te merken van deze nieuwe verzekering.
Bij kleine kwaaltjes gebruikt men nog veel natuurmiddelen (bladeren, beras kencur, of aftreksels). Ook wordt nog wel eens een dukun geraadpleegd.
Echter, bij ziektes kan men terecht bij de Puskesmas (Pusat Kesehatan Masyarakat) in het dorp. Deze Puskesmas-sen, een soort uitgebreide huisartsenpost, zijn overal in het land te vinden. De Puskesmas in mijn desa is eenvoudig, er is een arts aan verbonden, alsmede een paar verpleegkundigen. Er is geen operatiezaal, maar er zijn wel 2 kamertjes, waar zieke mensen terecht kunnen, als ze bv. aan het infuus moeten. Consult bij de dokter en medicijnen zijn doorgaans gratis, of tegen een uiterst geringe vergoeding (rp 1000 – 3000).
Er zijn ook grotere Puskesmas-sen, in drukkere gebieden.
Voor ernstige gevallen kan men terecht in een R.S.D. (Rumah Sakit Daerah), streekziekenhuis, ook van de regering. Behandeling (of operatie) is niet kosteloos, maar veel goekoper dan in een prive-ziekenhuis. Bij opname kan uit verschillende klassen gekozen worden.
Ik heb tot nog toe een paar keer gebruik gemaakt van de Puskesmas, tot tevredenheid. De arts (een dame) maakte een professionele indruk en de medicijnen waren adequaat.
Vrijwel alle ziekenhuizen beschikken over een U.G.D. (voor eerste hulp en spoed).
Wordt men opgenomen in een ziekenhuis, dan komt altijd (een deel van) de familie mee. Zij blijven bij de patient slapen, en zorgen voor diens verzorging. De verpleging is niet ingesteld op verzorging.
Hoewel er voor arme mensen regelingen bestaan om de kosten van een opname/operatie te betalen, is niet iedereen hier van op de hoogte. Op TV wordt regelmatig bericht over schrijnende gevallen, mensen met bv. ernstig zieke kinderen, die geen geld hebben voor een ziekenhuis.

De Puskesmas van mijn desa

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Malu (verlegen) – vervolg op gisteren

Geplaatst op 08/03/2014 door Oost Java Info

Vanmorgen stond ik bijtijds op om mijn zoon uit te zwaaien; hij gaat naar Bali op de brommer, samen met de buurjongen, zoals gisteren was afgesproken.
Tot mijn verbazing en tot verbazing van mijn zoon bleek de buurjongen toch niet mee te gaan. Mijn zoon wist niet, wat er aan de hand was, er is niet over gesproken. Hij denkt, dat de buurjongen niet genoeg geld had voor een uitje naar Bali, maar zeker was hij daar niet van.
Het “malu” speelt hier dus weer een grote rol. De buurjongen is te “malu” om te zeggen, waarom hij niet meegaat. Hij wil mogelijk niet afgaan, of schaamt zich voor iets. In elk geval wordt er niet over gesproken. Hij zegt gewoon, dat hij niet meekan.
Het blijft dus in het duister voor iedereen, waarom de buurjongen niet mee kon. Maar niemand zit daar mee.
Mijn zoon zat er ook niet mee; als de buurjongen niet kan of wil, dan is dat zijn zaak en hij hoeft het fijne er niet van te weten, hoewel er dus duidelijk een afspraak was van samen-gaan.
In Nederland zou je over deze gang van zaken toch een onbevredigend gevoel overhouden, zo niet hier. Dit is een heel normale gang van zaken.
Een afspraak hier is niet meer dan een voornemen; een voornemen, omdat je niet weet, wat er nog allemaal kan gebeuren.
In Nederland is afspraak = afspraak, hier is een afspraak een voornemen, je moet maar afwachten, of de afspraak doorgaat; misschien komt er iets tussen, wat nog belangrijker is dan de afspraak. Dan gaat de afspraak dus niet door.

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Omgangsvormen | Een reactie plaatsen

Malu (verlegen)

Geplaatst op 07/03/2014 door Oost Java Info

Morgen vertrekt mijn zoon voor een week naar Bali, om daar zijn vrienden weer eens te zien. Zijn buurjongen gaat mee, samen op de brommer.
Ik vroeg aan die buurjongen voor de grap, of hij mij morgenmiddag (dus op de dag dat hij naar Bali zou gaan) mij zou kunnen helpen met een klus.
Verlegen lachen was het antwoord; hij schuifelde wat ongemakkelijk in zijn stoel. Toen ik zei, dat ik hem dus morgenmiddag verwacht, was het wederom verlegen lachen, handen in het haar.
Vervolgens vroeg ik, of hij er problemen mee had om mij morgen te helpen. Helemaal niet, een bleke glimlach op zijn gezicht, handen onrustig in het haar, gedraai op de stoel.
Uiteindelijk zei ik hem, dat ik wel weet, dat hij morgen zal vertrekken en mij dus niet kan helpen. Bevrijdend gelach, ontspanning.
Wat was hier nu aan de hand, waarom zegt die jongen niet gewoon, dat hij morgen niet kan, omdat hij naar Bali gaat.
Omdat hij “malu” is. Verlegen, maar veel meer dan dat. Het is volstrekt “not done” om een “ik kan morgen niet” te zeggen tegen een ouder persoon. Een “nee” verkopen is te confronterend, dat doe je niet, is in strijd met de fatsoensnorm.
Je komt dit gedrag elke dag tegen. Op de markt: “zijn er appels vandaag?”, antwoord: “misschien morgen”. Er zijn nu dus geen appels.
Ik ben er inmiddels aan gewend, hoewel het een enkele keer nog wel eens lastig is.
Het “malu” zijn staat haaks op het nederlandse karakter: assertief zijn, voor je mening uitkomen, zeggen, waar het op staat en zo meer. Dit alles is de javaan (en de indonesier) volkomen vreemd, want uiterst onbeleefd.

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Omgangsvormen | Tags: , | Een reactie plaatsen

Oogst-tijd (06 maart 2014)

Geplaatst op 06/03/2014 door Oost Java Info

oogst

Inmiddels komt het oogsten (panen) van de rijst rondom mijn desa op gang.
Hoe gaat de verkoop van de rijst in zijn werk ?
Is de oogst-tijd daar, dan neemt de eigenaar van de sawah contact op met een rijst-koper. Deze koper komt langs, en samen met de eigenaar wordt het rijstveld bekeken, en de kwaliteit van de rijst beoordeeld.
Is er overeenstemming over de prijs, dan hoeft de eigenaar niet meer te doen dan het geld in ontvangst te nemen. De koper zorgt voor het oogsten; hij zorgt voor de oogsters en het vervoer van de rijst naar elders.
Een deel van de opbrengst is bestemd voor de tukang padi, die het rijstveld voor de eigenaar heeft verzorgd.
Hier kent men geen are’s of hectare’s. Men gaat uit van 1 bau (voorzover ik kon nagaan is dat 0,7 hectare). Een bau bestaat uit 4 seperempat (kwarten). Er wordt gerekend per seperempat of per bau.

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Fatwa tegen illegale jacht op beschermde dieren (05 maart 2014)

Geplaatst op 05/03/2014 door Oost Java Info

Protest in Jakarta in 2012

De Indonesische Raad van Ulama’s (MUI) heeft een fatwa uitgevaardigd tegen het illegaal jagen op en handelen in bedreigde dieren in Indonesie. Dit jagen en handelen wordt “onethisch, immoreel en zondig” genoemd.
”All activities resulting in wildlife extinction without justifiable religious grounds or legal provisions are haram. These include illegal hunting and trading of endangered animals.”
De regering moet meer doen volgens de MUI aan de bescherming van de natuur.

De WWF heeft deze fatwa de eerste ter wereld in zijn soort genoemd en noemt het gebruik van religie om de natuur te beschermen een positieve stap. “It provides a spiritual aspect and raises moral awareness, which will help us in our work to protect and save the remaining wildlife in the country such as the critically endangered tigers and rhinos,” WWF Indonesia communications director Nyoman Iswara Yoga said.

 

Categorieën: Islam / Religie, Landelijk en politiek | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Bakso, Mie Ayam en Nasi Goreng

Geplaatst op 04/03/2014 door Oost Java Info

Bakso

In mijn desa zijn geen restaurants. Voor uitgebreid eten en enige keuze moet je naar de stad Jember.
Wel zijn in mijn desa een paar warungen, houten bankjes onder (’s avonds) wit TL-licht. Als daar 2-3 mensen zitten, is het er druk. Je kunt ook je bestelling mee naar huis nemen (bungkus = verpakt in papier).
“Uit eten” gaan is er hier niet bij. Voor rp 3000 – 4000 kan voor een gezin al worden gekookt. Hoewel mijn desa niet een echt arme desa is, vindt men uit eten gaan zonde van het geld.
De meest voorkomende gerechten in de warungen zijn: Bakso (soort kippesoep met balletjes), Mie Ayam (mie met een klein beetje kip) en Nasi Goreng. Nasi Goreng is meestal pas aan het einde van de middag te verkrijgen.
De porties zijn, vergeleken met de hoeveelheden in nederlandse restaurants, zeer beperkt. Mie Ayam bevat hooguit een grote eetlepel stukjes kip. De Nasi Goreng wordt geleverd met een gebakken ei (extra betalen).
Bij het eten wordt koude of warme thee gedronken of water.
De genoemde gerechten hierboven kosten rp 4000 – 5000 (exclusief drinken). Gaat vader samen met moeder en een kind naar de warung, dan betaalt hij gauw voor alles zo’n rp 22.000 (inclusief drinken). Een fors bedrag hier in de desa.

Mie Ayam

Mie Ayam

———————
Nasi Goreng

Nasi Goreng

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Maaltijd vandaag / eten en drinken | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Burgemeester van Surabaya (28 febr. 2014)

Geplaatst op 28/02/2014 door Oost Java Info

De burgemeester van Surabaya is mevr.Tri Rismaharini. Zij is in 2010 rechtstreeks gekozen door de bevolking.
Inmiddels is zij uitgegroeid tot een zeer populaire burgemeester, en kan zij rekenen op grote steun van de bevolking.
Zij heeft meer op met de werkende klasse, dan met de elite. Tevens lijkt zij wat betreft corruptie, schoon te zijn.
Zij heeft plannen voor een peperdure tol-weg in Surabaya tegengehouden, omdat dit financieel een te zware last voor de bevolking zou worden. Ook plannen voor een groot hotel in een zg. “green space” heeft zij tegengehouden. Zij spant zich ook in voor vrij onderwijs en medische zorg (dus kostenloos).
Een uitzonderlijke vrouw.
Inmiddels is er een politiek spel aan de gang en dreigt de burgemeester met aftreden. Het hoe en waarom is hier in Indonesie altijd een moeilijke kwestie.
Zie het kranten-artikel: link

 

Categorieën: Landelijk en politiek | Tags: | Een reactie plaatsen

Knikkeren – Kelereng

Geplaatst op 27/02/2014 door Oost Java Info

Bijna elke namiddag wordt voor mijn huis fanatiek geknikkerd. Gebeurt dit nog in Nederland ?

(Foto paul kijlstra)

knikkeren

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , | Een reactie plaatsen

Islam en Hinduisme

Geplaatst op 27/02/2014 door Oost Java Info

Offers worden gebracht aan Nyai Roro Kidul, godin van de Zuidzee. Bij Parangtritis.

De Islam is in de 16e eeuw naar Indonesie gekomen.
Voor die tijd was het hinduistisch, was er het hinduistische koninkrijk Majapahit.
Op veel plekken op Java zijn nog tempels of restanten daarvan te vinden van de hinduistische periode. Het meest bekend zijn de Prambanan en de Borobudur (Buddhistisch) bij Yogyakarta.
Echter, niet alleen bouwwerken tonen het hinduisische verleden van Java.
Ook in de godsdienst (Islam) zijn sporen te vinden van het Hinduisme.
Op foto 1 is te zien, hoe een aantal mannen (moslims) op het strand bij Parangtritis (bij Yogyakarta) offers brengen aan Nyai Roro Kidul, godin van de Zuidzee.
De offers bestaan uit kokosnoten, met bloemetjes.
Op foto 2 is te zien, dat er offertjes liggen voor een hinduistisch beeld in de tempel bij Singosari. Er wordt dus nog geofferd, terwijl de gehele streek islamitisch is.
Op foto 3 is te zien, hoe offers worden gebracht als dank voor een goede visvangst. Dit gebeurt jaarlijks bij het vissersplaatsje Puger, op 40 min. rijden van mijn desa.

In de tempel van Singosari: er worden nog offertjes geplaatst.

————————-
Offers aan Allah als dank voor goede visvangst

 

Categorieën: Islam / Religie | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Het weer (22 febr. 2014)

Geplaatst op 22/02/2014 door Oost Java Info

Het lijkt erop, dat het regenseizoen hier in de regio zijn ergste tijd heeft gehad.
Terwijl vele delen van Indonesie, zoals gebruikelijk, weer werden getroffen door overstromingen, aardverschuivingen etc., viel het regenseizoen in mijn regio erg mee. Eigenlijk was het niet een echt regenseizoen. Wel soms flinke stortregens, maar deze hebben slechts een dagdeel geduurd. Vrijwel elke dag was er even de zon.
Ook knetterende onweersbuien waren er tot nog toe niet, alleen wat fors gerommel met een enkele keer een harde knal.
Het regenwater was in elk geval voldoende om het grondwaterpeil weer op orde te brengen, begreep ik.
Echt natuurgeweld hebben we niet gehad, hoewel ik daar wel van hou. Wel bijna elke namiddag een dreigende lucht, zoals op de foto hieronder.
Het aantal malen, dat de stroom uitviel door slecht weer, was ook veel geringer dan de afgelopen jaren. Die stroomuitval wordt dan vaak veroorzaakt door bomen, die op elektriciteitsleidingen vallen of door leidingen, die breken door de hevige regenval.

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Het weer, aardbevingen, vulkaanuitbarstingen en natuurgeweld | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Oogst-tijd Rambutan (22 febr. 2014)

Geplaatst op 22/02/2014 door Oost Java Info

Het is nu oogst-tijd van de Rambutan (lychee).
Een foto van de rambutan-boom voor mijn huis.

r,.

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , | Een reactie plaatsen

Verschillen tussen Bali en Oost Java (20 febr. 2014)

Geplaatst op 20/02/2014 door Oost Java Info

Velen, die vanuit Bali op Java komen, hebben het gevoel, dat ze in een ander land komen. Ik heb dit zelf ook zo ervaren. Wat zijn nu de verschillen tussen Bali en (Oost) Java ?
– Allereerst de totale afwezigheid van toeristen op Oost Java. lk heb het meerdere malen geschreven, op Bali staat vrijwel alles in het teken van het toerisme. Op Oost Java slechts een heel enkele keer een “Bis Pariwisata” (toeristenbus), mogelijk op weg naar Bali vanuit midden Java. Weinig taxi’s ook. Een zeer groot deel van de Balinesen heeft wel op een of andere manier ervaring met toeristen; men stapt makkelijk op toeristen af, mogelijk valt er iets te verdienen aan hen.
Dit nu ontbreekt geheel op Oost Java. Ziet men eens een toerist, dan is het verbazing, een ernstig kijken naar de buitenlander. Echter groet men de javaan, dan groet men vriendelijk terug.
Een ander aspect van het toerisme is de enorme vervuiling op Bali. Ik heb het veel gehoord van toeristen: Bali is vuil.
– De godsdienst tekent en kleurt Bali. Vrijwel steeds zijn vrouwen bezig met het maken van offers. Vaak zijn (kleurrijke) processies te zien, regelmatig zijn er (dagen durende) tempelceremonies. Overal grote en kleine tempels. En de toeristen kunnen meedoen met de ceremonies.
Op Oost Java zijn er veel moskeen, grote en kleine. Inderdaad veel minder kleurrijk dan op Bali. Toeristen kunnen een moskee betreden, maar niet de centrale plaats in de moskee, waar de gelovigen bidden, tenzij je zelf moslim bent.
– De huizen zijn anders. Traditioneel zijn er op Bali geen “individuele” huizen, maar zijn er zg. family-compounds (zie foto hieronder). Ommuurde terreinen, waarbinnen huizen (en de familie-tempel) volgens een vastgesteld patroon gebouwd zijn. Daar wonen ouders, kinderen, grootouders en eventueel andere familieleden. Lopend door een dorp zie je eigenlijk alleen maar muren, met poorten, die toegang geven tot de compound.
Op Java heeft elk gezin een eigen huis. Geen muren erom heen, open. Bijna steeds bij de voordeur een overdekt teras(je), waar men in de namiddag zit. Populair tegenwoordig is de stijl “minimalist” bij de huizenbouw (zie foto hieronder), strakke bouw en niet duur.
Een dorp op Bali ziet er heel anders uit, dan een dorp op Java.
– Het landschap is anders. Bali is bergachtig, veel groen, en veel “trapsgewijze” sawah’s. De landbouw beperkt zich grotendeels tot rijstbouw. Door het toerisme is de rijstbouw ernstig in gevaar: sawah’s worden opgekocht voor de bouw van vila’s en hotels. Door de vele bebouwing loopt het grondwaterpeil in sommige streken terug, waardoor sawah’s droog komen te staan, en ongeschikt worden. Vroeger exporteerde Bali rijst, nu moet veel rijst worden ingevoerd.
Alom op Oost Java landbouw met name op de laagvlaktes. Kilometers ver kan men kijken, het lijkt haast hollands: grote landbouwvlaktes, met veel kanalen en kanaaltjes, en schapewolken boven.
De landbouw is divers: uiteraaard erg veel sawah’s, maar daarnaast: mais, suikerriet, jeruk (soort sinaasappel), boontjes, papaya, meloenen, pepertjes, en veel meer. Zeer veel wordt geexporteerd naar Bali en Surabaya.
– De verkeersdrukte op Java is niet te vergelijken met de overvolle wegen op Bali. Enige planning van de toeristische infra-structuur op Bali ontbreekt.

Als men lang op Bali heeft gewoond, en vervolgens op Java, dan ziet men ook duidelijk het verschil wat betreft de “sociale kant” van het leven: omgaan met elkaar, gezinsleven, aandacht voor armen etc.
Daarover een andere keer meer.

Laagvlakte Java

Laagvlakte Java

Rijstvelden Bali

Rijstvelden Bali

Traditionele Family - compound op Bali.

Traditionele Family – compound op Bali.

Nieuwe stijl huizen op Java: "minimalis". Strakke bouw en niet duur.

Nieuwe stijl huizen op Java: “minimalis”. Strakke bouw en niet duur.

Nieuwe stijl huizen op Java: "minimalis". Strakke bouw en niet duur.

Nieuwe stijl huizen op Java: “minimalis”. Strakke bouw en niet duur.

Traditionele huisjes op Java

Traditionele huisjes op Java

Straat in een dorp op Bali. Elke poort geeft toegang tot een family-compound.

Straat in een dorp op Bali. Elke poort geeft toegang tot een family-compound.

Toerisme op Bali

Toerisme op Bali

Toerisme op Java, geen toeristen dus.

Toerisme op Java, geen toeristen dus.

Categorieën: Bali, Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

De boer en zijn sawah (16 febr. 2014)

Geplaatst op 16/02/2014 door Oost Java Info

Sawah achter mijn huis

In mijn regio zijn er zeer veel sawah’s, rijstvelden.
De rijstvelden worden onderhouden door de boeren. De rijstboeren van Indonesie behoren tot de beste rijstboeren ter wereld.
Het planten van de kleine, jonge rijstplantjes (bibit) gebeurt vaak door de vrouwen.
Als eenmaal geplant is, dan neemt de petani (boer) de verzorging van de sawah’s op zich. Elke namiddag kan men oudere boeren door de sawah’s zien “patrouilleren”. Oudere boeren, omdat zij veel ervaring hebben en zeer deskundig zijn.
Tijdens het patrouilleren wordt gekeken naar eventueel onkruid, ziekten, ongedierte en soms wordt een goot voor de bewatering even uitgediept. De rijstvelden staan er steeds buitengewoon goed bij.
Elke boer heeft 2 belangrijke werktuigen tot zijn beschikking.
Allereerst de “sabit“. Hiermee kan hij bv. takken afsnijden en kleine stukjes land omwoelen.
Vervolgens de “cangkul”, een soort hak-schop. Hiermee kunnen geulen uitgediept worden, en grotere stukken land omgewoeld worden.
Na ongeveer 3 maanden is het oogst-tijd (panen). De oogst wordt zeer vaak gedaan door de vrouwen.
Is de boer de eigenaar van de sawah, dan verkoopt hij een deel van de oogst, een ander deel houdt hij zelf voor zijn huishouden.
Vaak echter is de boer geen eigenaar, maar verzorgt hij de sawah voor iemand, die de eigenaar van de sawah is. Het loon van de boer is een bepaald percentage van de opbrengst.
In Indonesie leeft sterk het besef, dat de boer iemand is van grote betekenis: hij zorgt voor de basis van het eten in Indonesie, nl. rijst.

De sabit

———————–
De cangkul

 

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Islam – Christenen in mijn regio

Geplaatst op 12/02/2014 door Oost Java Info

Kerk in Jember-stad

Gisteren heb ik in de stad Jember een bezoek gebracht aan een oudere dame, geboren en getogen in Jember. Zij is Rooms-Katholiek. Zij vertelde mij, toen ik ernaar vroeg, dat zij in het geheel geen problemen met de Islam ervaart. Op hoogtijdagen, zoals Kerstmis en Pasen, worden kerkgebouwen “bewaakt” door jongeren van de PKB (Partai Kebangkitan Bangsa), om voor een goede gang van zaken te zorgen. Op moslim-hoogtijdagen maken de moslims gebruik van de parkeerplaatsen bij de kerken, en op christelijke hoogtij-dagen gebruiken de christenen de parkeerplaatsen bij de nabij gelegen moskee.
Ook in Jakarta zorgen politie en PKB-jongeren voor een goed verloop van de hoogtijdagen bij de kerken.
In de provincie Oost Java is de FPI niet aanwezig, men wil ze hier niet. De FPI is een religieus / politieke organisatie, die regelmatig van zich laat horen door gewelddadige acties jegens minderheden. Zij zijn met name actief in West en Midden Java. Het is een kleine groepering, met echter een zeer luide stem. Zij zijn grotendeels verantwoordelijk voor ongeregeldheden jegens christenen. In 2012 waren er in Indonesie ongeveer 250 “incidenten” jegens christenen. Het totaal aantal kerken en “places of worship” in Indonesie is echter meer dan 25.000.
In mijn regio hier zijn christelijke kerken, er is een Hindu-dorp (bij Lumajang), er zijn enkele buddhistische vihara’s. Terwijl het overgrote deel van de bevolking moslim is.
De Islam in Indonesie heeft nog duidelijke sporen van het Hinduisme van voor de tijd van de Islam. In de 16e eeuw kwam de Islam naar Indonesie, dat toen nog Hinduistisch was. Het Hinduisme heeft zijn sporen nagelaten in de Islam, hetgeen onder meer te zien is sommige rituelen aan de Hoven van Yogyakarta en Surakarta.
De `Panca Sila`is het fundament van de staat Indonesie. Èenheid in verscheidenheid` wordt de kinderen op de lagere school al bijgebracht.
Voor Panca Sila zie: link

Kerk in Tanggul

kerk in tanggul

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Islam / Religie | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Blog op WordPress.com.