Berichten getagd met: bezoek

Afscheid nemen na bezoek (27 april 2019)

Wie op vakantie gaat naar Java, komt alom vriendelijke mensen tegen. Zo vriendelijk, dat menigeen wel op Java zou willen wonen.
Echter, de vakantieganger blijft doorgaans maar een paar dagen op dezelfde plek, om daarna weer verder te gaan. Van de cultuur, in het bijzonder hoe de mensen met elkaar om behoren te gaan, heeft hij geen enkele idee en dat kan ook niet binnen een paar dagen.
De meeste buitenlanders (vooral op Bali) wonen in mooie huizen, los van de (balinese) dorpsgemeenschap; daar heeft men slechts zijdelings contact mee.
Een enkeling, waaronder ik, woont in een desa, temidden van de plaatselijke bevolking (in mijn geval de javanen), zonder andere buitenlanders in de wijde omgeving. En inderdaad, ook daar zeer veel vriendelijke mensen, maar daar is ook de Adat, die bepaalt, hoe mensen met elkaar moeten omgaan. En dat met elkaar omgaan is volstrekt anders, dan men in Nederland gewend is: hoe om te gaan bv. met buren, waar net een overlijden heeft plaats gehad, hoe op een correcte wijze mensen te begroeten (NEE: geen kussen en omhelzingen), hoe te praten tijdens een bezoek, wat verstaat men onder een vriend etc. etc. Het duurt al gauw een paar jaar, voordat men goed op de hoogte is van de Adat. De vakantie-ganger hoeft zich niet te storen aan de Adat, dat wordt ook helemaal niet verwacht. Van degene, die temidden van de plaatselijke bevolking woont, wordt in feite wel verwacht, dat hij op zijn minst rekening houdt met de Adat.
Hieronder een voorbeeld hoe anders de Adat is vergeleken met de nederlandse omgangsvormen.

Toen ik indertijd in de desa kwam wonen, deed zich geregeld het merkwaardige feit voor, dat bezoekers bij mij thuis op een gegeven ogenblik vroegen, of ik niet moe was en wilde rusten.
Welnu, ik was niet moe, en rusten wilde ik al helemaal niet. Ik vermoedde echter, dat deze vragen een bedoeling hadden, al wist ik nog niet welke. Dus ik beaamde, dat ik wilde rusten, waarop de gasten zeiden, dat ze wilden vertrekken, zodat ik kon gaan rusten.
Veel later is mij duidelijk geworden, dat het niet beleefd is, als gasten zelf aangeven te willen vertrekken; ze zouden daarmee de indruk kunnen wekken, dat het bezoek niet prettig was; en ook maken zij zich belangrijker dan de gastheer (“voor jou heb ik geen tijd meer”). Als nu de gastheer zegt te willen gaan rusten, dan kunnen de gasten op een beleefde wijze vertrekken.
De vraag, of ik niet wil gaan rusten, moet ik dus bevestigend beantwoorden, zodat de gasten op een beleefde manier naar huis kunnen.
In Nederland kun je rustig zeggen, dat het tijd is om op te stappen; niemand, die aan deze mededeling aanstoot neemt, op Java is dit volstrekt not-done.
In contacten met javanen is het belangrijk, om een ander niet “malu” (verlegen, beschaamd) te maken; ook is het van belang om het eigen “ego” slechts een bescheiden plaats te geven in gesprekken, dwz. geen discussies, stellingnames of gemopper; ook not-done is spreken met stemverheffing of luidruchtig lachen.
De Adat in de desa is nog steeds erg belangrijk; het regelt de verhouding en het gedrag van de mensen. Veel van de Adat is mij inmiddels duidelijk; mocht ik echter de plank eens misslaan, dan neemt niemand mij dat kwalijk, vaak wordt mij dan vriendelijk uitgelegd, hoe het wel hoort.
Onlangs was ik in Surabaya en sprak daar in een warung over de betekenis van de Adat in de grote stad. Wel, werd gezegd, ook in de grote stad is er nog Adat, hoewel minder streng dan in de desa.


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Bezoek in de desa (13 oktober 2017)

Ongeveer 3 weken geleden heb ik in de desa een volle dag bezoek gehad van Albert van Sambeek. Hij was in zijn eentje op vakantie op Java. Ik kende hem niet, we kwamen via dit blog met elkaar in contact. Hij wilde graag een bezoek brengen aan de desa.
Het was voor Albert en voor mij ook een bijzondere gebeurtenis. Voor Albert bijzonder, om op bezoek te zijn in  een traditionele desa, ver van alle luxe; voor mij bijzonder, om de desa te laten zien en daarover te vertellen.
We zijn naar het Cafe vlak bij mijn huis geweest, en ook naar de warung van Ibu Wasih.
’s Middags hebben we het vissersplaatsje Puger bezocht.
Dit bezoek was voor de desa-bewoners dagenlang een gespreksonderwerp: hoe ik hem kende, hoe lang hij zou blijven, had hij kinderen, wat voor werk hij deed in nederland, hoe oud was hij en meer. De desa-bewoners hebben dit bezoek zeer gewaardeerd. Bij mijn weten is dit de eerste keer, dat ik op deze wijze een gast in de desa had.

Albert heeft professionele foto’s van de desa gemaakt.
Een aantal van deze foto’s kunt U zien, op link 1 en op link 2.

Foto hieronder: mijn gast, ikzelf en een paar gasten van het Cafe.

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , | 1 reactie

Ubud (Bali) – Desa (Java)

Inmiddels ben ik nu al enkele dagen in Ubud op Bali, de plaats waar ik jaren gewoond heb. Er is weer heel veel bijgebouwd, en de drukte is enorm. De jl Monkey Forest en de jl Raya is een en al file of langzaam rijdend verkeer in de middag tot het begin van de avond. De uitlaatgassen maken dat mensen met monddoekjes lopen. De straten zijn van oudsher een aaneenschakeling van winkeltjes, restaurants, boutique’s en touristen-burootjes. Het is nu weliswaar hoogseizoen, maaar toen ik hier begin mei was, was het hetzelfde beeld.  .
Het “Apenbos” aan het einde van de jl. Monkey Forest is een zeer drukke toeristische bestemming.
Een bezoek aan een van de 2 grote supermarkten in Ubud (Bintang en Delta) blijft voor mij een feest, grote keuze aan veel westerse produkten. Wel prijzig: 2 ons Edammer kaas (uit Nederland) 8 euro. In de Carrefour in Jember heb ik, als ik geluk heb, de keuze tussen een grote of een kleine ijsbergsla, als die er al is. In Ubud keuze uit verschillende soorten sla.
Ondanks de grote drukte en de vele verschillende nationaliteiten, die hier vertegenwoordigd zijn, verloopt een en ander zonder veel incidenten, althans ik krijg er niets van mee.
Ik heb al meerdere malen vertelt, dat “blote kleding” in Zuid Oost Azie niet “done” is. Waar wij in Nederland (en andere landen) zeer terecht van buitenlanders verwachten, dat zij rekening houden met de nederlandse cultuur, geldt dit omgekeerd blijkbaar niet. Blote kleding, zoenen op straat, met een bierfles in de hand lopen, je ziet het veel hier, met name van de westerse toeristen. De balinesen zien dit alles (begrijpelijk) door de vingers, zij willen het de toeristen niet moeilijk maken.
Inmiddels zijn ook in mijn desa op Java al enkele nederlanders op bezoek geweest, voor kennismaking met een authentieke desa. Zij hebben een dergelijk bezoek bij mij aangevraagd via de mail.
Ik heb er met mijn buurtgenoten in de desa over gesproken en zij hebben er geen moeite mee, als het maar niet massaal wordt en men rekening houdt met de plaatselijke cultuur.
Er zijn een aantal voorwaarden, waar aan voldaan moet worden, wil men de desa bezoeken:
– geen alcohol tijdens het bezoek aan de desa,
– kledingcode voor heren: geen onderhemden. Toegestaan: korte broek met pijpen tot de knie of lange broek. T-shirts toegestaan, alsmede overhemden.
– kledingcode voor dames: geen blote schouders, geen decolete’s, geen blote ruggen. Toegestaan: Rokken tot over de knie of lange broeken en T-shirts of blousen. Geen korte broekjes.
Ik zelf zal toezien op de naleving van deze voorwaarden.
Tenslotte: een bezoek aan een restaurant kan niet, omdat er in mijn desa geen restaurant is. Wel is mogelijk een eenvoudige Bakso of Mie Ayam.

Straat in Ubud

Straat in mijn desa

 

Categorieën: Bali, Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Vandaag (maandag 28 july 2014) Lebaran

Vandaag was het dus Lebaran.
Vanochtend in alle vroegte op, 04.30 uur, en om 05.30 uur gewandeld naar de kleine moskee 100 meter achter mijn huis, met de familieleden.
Vanaf gisterenavond tot vanochtend (dus de hele nacht door) klonk uit de luidsprekers in het dorp het belangrijkste gebed van de moslims: “Allahu Akbar” (Allah is groot). Aan die luidsprekers ben ik intussen gewend, want zij laten ook van zich horen elke ochtend al om 04.00 uur voor het ochtendgebed, Subuh en ik slaap er doorheen.
Na het gebed in de moskee het traditionele “keliling”, korte bezoekjes bij de buren en kennissen. Steeds zijn er versnaperingen op tafel, en er is ook drinken (water of flesjes thee). De bezoekjes duren zo’n 10 minuten en dan is het op naar het volgende bezoek.
Na de bezoeken weer naar huis, waarna het een komen en gaan is van de buren, waar we net geweest zijn en andere kennissen.
Rond het middaguur eten en rusten, waarna de aanloop hervat wordt tweede helft van de middag. ’s Avonds ontvangt David zijn vrienden thuis, en gaan ze vervolgens bij vrienden langs.
Voor het rustige desa-leven hier een opwindende dag in een goede sfeer. Veel bezoek en veel mensen op straat.
Ik heb zelf gevast met inachtneming van mijn gezondheid. Met name overdag niet drinken in de tropen was er dus niet bij. Het maken van een kleine, doch gezonde maaltijd rond het middaguur, was lastiger, dan ik had gedacht. Je weet, dat niemand dan eet, buren lopen in en uit en “stiekum” een maaltijd bereiden lukt dus niet, de etensgeuren gaan door het huis, dus iedereen weet, dat ik aan het koken ben, hoe bescheiden ook. Gelukkig had men er alle begrip voor.
Ik wil binnenkort het grote verschil uitleggen tussen de Islam in Indonesie en de Islam van de Arabische landen.
Deze 2 vormen van Islam zijn eigenlijk niet te vergelijken, zo groot is het verschil. Maar daarover dus later meer.

Mijn weersvoorspelling van gisteren voor Lebaran vandaag is helemaal uitgekomen !

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Islam / Religie | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Beleefdheden

Ik heb al eerder melding gemaakt van beleefdheden op Java, en in het bijzonder in mijn regio. Een vervolg hierop, omdat correcte omgangsvormen van groot belang zijn op Java. Men wil de ander niet malu maken.
De gast, die op bezoek komt, begroet zijn gastheer met “Assalamu Aleikum” en de gastheer antwoordt met “Waleikum salaam”. Men geeft elkaar de hand. Vervolgens, na de schoenen / slippers uitgedaan te hebben, gaat men naar de “kamar tamu” – de kamer voor de gasten, doorgaans meteen achter de voordeur. Het uitdoen van de schoenen is een must, want anders onbeleefd. Achter de kamar tamu is de “kamar keluarga”, de kamer voor de familie, maar daar ontvangt men geen gasten. In de kamar tamu is geen TV, die staat in de kamar keluarga.
In de kamar tamu bevinden zich een bankstel, 2 of 3 gemakkelijke stoelen en een laag tafeltje. Men neemt plaats en de conversatie kan beginnen. Men lette er duidelijk op, geen onderwerpen aan te roeren, die verlegenheid kunnen veroorzaken, zoals politiek, problemen, meningsverschillen en zo. De sfeer moet prettig en ontspannen zijn. Dit is uiterst belangrijk.
De gasten wordt koffie of thee aangeboden, met wat versnaperingen. Een bezoek duurt niet urenlang, na een uurtje maken de gasten zich op om te vertrekken.
Gasten kunnen ook mee-eten. Tijdens het eten zit men het liefst op de grond en men eet nadrukkelijk met de rechterhand. Zij, die linkshandig zijn, moeten zich maar vermannen, het eten met de onreine linkerhand is grof.
In Nederland wordt tijdens een bezoek gediscussieerd, en van gedachten gewisseld; er kan over het werk worden gesproken, en eventuele problemen zijn bij voorbaat geen taboe. Maatschappelijke of politieke onderwerpen kunnen aan bod komen en meer. Op Java dus in het geheel niet. Een ander hoeft niet te weten waar het “ego” eventueel mee zit, of wat er voor problemen zijn. Dit is taboe.
Waar in Nederland “ego’s” bij elkaar zitten, zitten op Java mensen bijeen, die een prettige en harmonieuze sfeer willen, zonder problemen of moeilijk gepraat.

Kamar tamu

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Omgangsvormen | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Blog op WordPress.com.