Maandelijks archief: september 2016

Het weer (20 sept. 2016)

Mijn laatste bericht over het weer was op 30 aug. 2016. Sindsdien zijn de middagtemperaturen sterk aan het stijgen, 33-36 C rond het middaguur, erg heet dus. De avonden zijn warm, rond 21.00 uur is het nog 29 C, en de luchtvochtigheid is hoog. ’s Ochtends is het 24-25 C.
De laatste twee weken heeft het in de desa niet veel geregend.
El Nina speelt het weer nog steeds parten.
Het Indonesische KNMI (BMKG) meldt, dat het regenseizoen deze maand (september) al zal beginnen, door toedoen van El Nina. Dat is te merken, het is in de tweede helft van de middag bijna steeds al zwaar bewolkt.
Normaal begint pas in de tweede helft van oktober het regenseizoen, nog niet vol, maar wel regelmatig al buien.
Over ongeveer 2 weken zal de kedelai worden geoogst. Ruim 2 maanden geleden is er 2 of soms 3 keer kedelai geplant; het regende nog veel, en de eerste aanplant verrotte op de sawah’s. Daarna wordt weer rijst geplant.
Wat het verloop van het weer betreft, is dit jaar (tot nog toe) anders verlopen dan normaal. Bijna geen droog seizoen.


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Het weer, aardbevingen, vulkaanuitbarstingen en natuurgeweld | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Etiquette en omgangsvormen: Iets meenemen bij bezoek.

 huwelijk, receptie

Huwelijkreceeptie

Als U op bezoek gaat, neemt niets mee naar het bezoek, geen presentjes of bloemen. In Nederland is een bos bloemen altijd passend, hier is dit buitengewoon not-done. Bloemen worden gebruikt bij begrafenissen. Dus U neemt niets mee.
Bent U al vaker bij de gastheer op bezoek geweest, en heeft hij kleine kinderen, dan kunt U bv. een trommel koekjes voor de kinderen meenemen.
Gaat U naar een receptie ter gelegenheid van een huwelijk, dan kunt U een enveloppe met geld  meenemen. Bij de ingang van de receptie staat altijd een doos, waar U de enveloppe via de gleuf in de doos kunt doen. Op deze manier geld geven, is zeer gebruikelijk.
Mocht U toch wat willen meenemen, dan is het verstandig om met Uw javaanse kennissen / vrienden te overleggen wat U wilt geven, om te voorkomen, dat U het bruidspaar “malu” maakt.
Overigens worden kado’s nooit ter plekke opengemaakt. De gever wordt vriendelijk bedankt, en het kado wordt elders op een tafel gezet, bij andere kado’s. Pas de volgende dag worden de kado’s geopend en bekeken.


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Omgangsvormen | Tags: , | Een reactie plaatsen

Javaanse offers

Javaanse offer

Ik maakte in een eerder bericht al melding van “hindu-sporen” in de Islam in Indonesie.
Op Bali worden zeer veel offers gebruikt, grote offers voor grote feesten, en kleine, dagelijkse offers, die elke dag op bepaalde plekken in en bij huis worden neergelegd. Dit gebruik van offers komt voor uit de Hindu-religie.
Tot de 16e eeuw was er op Jawa het grote Hindu koninkrijk Majapahit. Dit werd opgevolgd door het Sultanaat Mataram. De Islam is op Jawa gebracht door de “Wali Songo”, negen legendarische predikers. De Wali Songo worden op Java vereerd op een wijze die niet strookt met de orthodoxe islam, zoals die op het Arabisch schiereiland wordt beleden. In de bedevaarten en feesten ter ere van de Wali Songo zijn veel oudere Javaanse animistische, boeddhistische en hindoeïstische trekken te vinden.
Het hinduisme is verdwenen, maar veel sporen zijn nog te vinden in de Islam op Java, zoals bij de voorbereiding van een huwelijk.
In mijn islamitische desa worden de dag voor het huwelijk 7 offertjes geplaatst: 1 bij de vuurplaats, waar gekookt wordt, 1 of 2 bij de plek, waar het eten wordt toebereid, 1 bij de waterput, en nog 2 in de zaal of tent, waar het huwelijk plaats vindt.
Hierboven een foto van een javaanse offer, zoals die worden gebruikt bij het huwelijk. Het offer bestaat uit pisang, koffie, ei groenten, kokosnoot en wat meer.

Offer op Bali


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Islam / Religie | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Gerak Jalan – Wandeltocht (11 sept. 2016)

In het kader van de feestelijkheden na Onafhankelijkheidsdag (17 augustus) vond er vandaag een grote wandeltocht plaats. Alle scholen deden mee, en ook een groot aantal desa-bewoners. Het is meer (een poging tot) marcheren, dan wandelen. De tocht kwam langs mijn huis. Uiteraard weer vele verkopers (ijsjes, snacks, klein speelgoed en meer).
Omdat de tocht ook gaat over doorgaande wegen, zijn er verkeersregelaars, die een en ander in goede banen leiden. De automobilist heeft geen exclusief recht op de openbare weg. Fietsers, brommers, vrachtwagens, bussen, becaks en voetgangers maken ook allemaal van de weg gebruik.
Tijdens de tocht, die om 13.30 uur begon, was het zeer heet (33-35 C); maar dat was aan de wandelaars niet te merken, er werd water uitgedeeld.

Hieronder foto’s van de wandeltocht


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Gezinsleven

Deze Ibu heeft een toko

De man is binnen de Islam het hoofd van het gezin. Het is de taak van de man, om te zorgen voor brood op de plank. Zij werken dus.
De vrouw doet, anders dan op Bali, geen zwaar lichamelijk werk. De vrouw doet de huishouding en heeft de zorg voor de opvoeding van de kinderen. Veel vrouwen hebben een toko’tje aan huis, of verkopen op de markt. Of gaan in de ochtend met groenten langs de huizen, achterop hun fiets of brommer. Alleen bij het planten van jonge rijstplantjes, komen de vrouwen in actie.
Ongehuwde jonge dames werken vaak in winkels.
Hoger opgeleide vrouwen hebben vaak een baan; veel vrouwen werken als tandarts, of dokter, maar ook binnen het ambtenaren-apparaat zijn veel vrouwen werkzaam.
Prominente vrouwen zijn onder meer mevr. Tri Rismaharini, burgemeester van Surabaya, en mevr. Sri Mulyani, minister van Financien. Een prominente politica is mevr. Megawati Soekarnoputri.

De man vertegenwoordigt het gezin als er bijvoorbeeld gebedsdiensten zijn bij buren of kennissen ter gelegenheid van een geboorte, of een sterfdag. Na afloop is er doorgaans een bescheiden maaltijd (selamatan) en krijgen de mannen een doos met een complete maaltijd (rijst, vlees, groenten, tahu/tempe en meer) mee voor thuis.
Tijdens het vrijdag-gebed zijn er in de moskeeen overwegend mannen, als hoofd van het gezin. Vrouwen zijn echter welkom. Waar de vrouw tot taak heeft het verzorgen van de huishouding en de opvoeding van de kinderen, ligt het voor de hand, dat de man namens het gezin naar de moskee gaat. Wie past er anders op de kinderen ?
Kleuterschool en lagere school: vroeg in de ochtend (7 uur) gaan de kinderen naar school. Het dragen van een school-uniform is verplicht. Vanaf 4 jaar gaan kinderen naar de kleuterschool (TK), tot ongeveer 10 uur. Na 2 jaar kleuterschool gaan ze naar de lagere school (SD). De kinderen worden gebracht en gehaald door de moeders. Veel kinderen gaan halverwege de lagere school zelf op de fiets naar school. Om 12 uur is het gedaan met de lagere school.
De meeste kinderen van de lagere schoolleeftijd gaan aan het einde van de middag naar een moskee, voor godsdienstles.
De middelbare school (SMP en SMA) duurt tot ongeveer 2 uur in de middag. De lagere school was al gratis, maar vanaf dit jaar zijn de SMP en de SMA ook gratis. Wel moet worden betaald voor het schooluniform.
’s Avonds zoeken de oudere jongens elkaar op, hetzij thuis of in een warung. De meisjes zoeken elkaar ook op, maar bij elkaar thuis. Groepjes meisjes vind je niet in een warung. Dit vindt men niet gepast.
Er is dus een duidelijke rolverdeling tussen man en vrouw in het gezin.
Blijken van genegenheid tussen echtelieden ziet men hier niet. Dit is een prive-zaak en niet iets voor in het openbaar.

Een probleem in Indonesie is het huiselijk geweld. Niet anders dan in Nederland (“Blijf van mijn lijf huizen”). Ik kan echter niet de omvang van dit probleem beoordelen. Daarvoor ontbreken gegevens.

In Nederland heeft de hoofddoek, die veel moslima’s dragen, voor veel discussie gezorgd. Het zou vrouw-onvriendelijk zijn en een teken van onderdrukking van de vrouw.
Ik ga in de desa, maar ook buiten de desa, op een zeer plezierige wijze met de moslima’s met een hoofddoek om. Geen spoor van onderdrukking of een mindere positie dan de man. Met name op de markt hebben we veel plezier met elkaar. Een groot deel van de middenstand (warungen, tokootjes) is in handen van vrouwen. Ook word ik regelmatig aangesproken door moslima’s (in een winkel bv.) en dan hebben we een gesprekje. Kortom, ik heb in Indonesie meer contact met vrouwen, dan ik had in Nederland.
Ik heb eigenlijk meer te doen met de mannen; dat zijn de werkpaarden, die voor het inkomen moeten zorgen. Soms gaan zij ’s avonds naar een warung voor bv. koffie en een praatje, maar het is de volgende dag weer vroeg opstaan (rond 4 uur).

Deze Ibu heeft een warung


 

 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Het gezin, ouders en kinderen | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Nieuwe Sultan van Ternate (sept. 2016)

4 September 2016 is de nieuwe sultan van Ternate gekozen. Het is Syarifuddin Bin Iskandar Muhammad Djabir Sjah, de 49-ste sultan (Kolano) van Ternate.
De vorige sultan, Mudaffar II Sjah, overleed februari 2015.
De sultan is gekozen door een kies-commissie, genaamd “Dewan Perwakilan Rakyat Kesultanan di Kadato Ici Soa Sio”. Er waren 3 kandidaten, het werd dus Syarifuddin.

Voor Sultanaat van Ternate, klik hier


 

Categorieën: Landelijk en politiek, Sultans en Raja's in Indonesie | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Amel, mijn buurmeisje (sept. 2016)

Foto van mijn buurmeisje Amel, nu 2 jaar oud. Zij woonde eerst in Malang bij haar moeder, maar die ging er met een ander vandoor en had geen belangstelling meer voor haar. Vader heeft haar opgehaald uit Malang, en nu woont zij vlak bij mij, 2 huisjes verderop. Zij woont samen met haar vader en oma. Vader werkt op Bali, en komt eens in de zoveel maanden een week of langer thuis. Het is oma, die haar verzorgt en opvoedt. Oma verkocht op de markt in mijn desa, maar ze heeft dit werk gestopt, om voor haar kleindochter te zorgen. Er is gelukkig een oplossing gevonden voor het feit, dat ze nu geen inkomsten meer heeft. Amel voelt zich hier prima, er zijn hier veel kinderen om mee te spelen.


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat | Een reactie plaatsen

Etiquette en omgangsvormen: Dress code

Dames in nette pakaian Adat

1) Welk soort bezoek

Het gaat hier om  de etiquette in mijn desa voor min of meer formele bezoeken bij mensen thuis, ter gelegenheid van bv een geboorte, kennismaking met ouders van vriend/vriendin, overlijden. Ook voor eenvoudige recepties.

2) Dress-code – algemeen

Dress-codes, zoals die in Nederland bestaan, zijn hier niet. Dus geen Black Tie, Tenue de Ville, Smart Casual, White Tie en meer.
De dress-code, die ik beschrijf,  is van toepassing op de ochtend, de middag en de avond.

Kleed U met het oog op de mensen, die U gaat ontmoeten. Uw kleding moet min of meer in de lijn liggen, met hetgeen de gastheer en gastvrouw dragen.
Als U chique gekleed bij “gewone” desa-mensen op bezoek gaat, is dat niet passend en maakt dat de gastheer en gastvrouw “malu”. U kunt met Uw javaanse vrienden, die U vergezellen naar het bezoek,  overleggen over gepaste kleding.

3) Dress-code voor eenvoudige, formele bezoeken in de desa.

Heren:  Lange broek of sarong. Nooit een korte broek. Mooi overhemd (bv. Batik) met lange mouwen. Geen T-shirt of onderhemd.
Moslims dragen de songkok (de zwarte hoofdbedekking). Zie foto hieronder.
Niet-moslims hebben geen hoofdbedekking.
Ring aan de vinger, of meerdere ringen is geen probleem. Indonesische mannen houden van ringen.

Dames: Lange rok, tot (bijna) op de enkels. Schouders, bovenlichaam tot de hals en armen bedekt.
Een lange broek mag.
Een mooie, doch eenvoudige “kebaya” mag.
Moslima’s gebruiken de hoofddoek.
Niet-moslima’s gebruiken geen hoofdbedekking. Vrouwelijke hoofdbedekking, zoals hoedjes in allerlei vormen zoals in Nederland, dient U achterwege te laten.
Lipstick gebruiken mag, oog-make-up mag (subtiel). Mocht U parfum willen gebruiken, dan zeer subtiel.
Sieraden kunt U met mate dragen. De hoofddoek wordt vaak “vastgezet” met een mooi sieraad van voren of aan de zijkant. Een armband of een ketting mag. Geen oorbellen.

NB: Het dragen van de hoofddoek is facultatief. Gaat de dames buitenshuis, dan dragen de meesten  de hoofddoek. In en bij huis dragen veel  dames geen hoofddoek. Het algemene beeld op straat is, dat minder dan de helft van de dames geen hoofddoek draagt, het merendeel draagt wel de hoofddoek.

 Schoeisel: U kunt (man en vrouw) komen op teen-slippers,  omdat U met blote voeten het huis binnen  gaat. De teenslippers doet U af, voor het terras. Het is not-done om met schoenen aan het huis te betreden.

4) Dress-code voor chique gelegenheden

Heren: Lange broek of sarong. Geen overhemd, maar een “Basofi”, of een “jas adat jawa”.
U kunt als hoofdbedekking de songkok gebruiken, maar ook een “blangkon”. Een “blangkon” is een typisch javaanse hoofdbedekking uit Yogyakarta en Surakarta; zie foto hieronder.

Dames: Lang gewaad (bv. sarong) tot op de voeten. Voor het bovenlichaam een mooie “kebaya” en een “selendang.” Een (sanggul) wrong (zie foto hieronder) voor het achterhoofd. Als de dame een wrong gebruikt, dan is haarversiering mogelijk, echter geen hoedjes.
Dames hebben een mooie handtas of schoudertas bij zich. Make-up (rouge, lipstick) is toegestaaan, zij het niet overdadig. Polssieraden mag, alsmede een halsketting.
Moslima’s kunnen de hoofddoek dragen.
Niet-moslima’s gebruiken, als zij geen wrong gebruiken,  geen hoofdbedekking, zoals hoedjes in allerlei vormen.

Schoeisel: U komt niet op teenslippers, maar op (gepoetste) schoenen. Vrouwen kunnen (hoge) hakken dragen of open schoenen met of zonder hak.

NB: Als de man de songkok draagt, dan gebruikt de vrouw de hoofddoek. Als de man de blangkon draagt, gebruikt de vrouw de sanggul.

Het is goed, om met Uw javaanse vrienden, die U vergezellen, te overleggen over de kleding.

De Basofi voor heren

 kleding - basofi

———————-
Jas Adat Jawa

kleding - Jas adat Jawa

———————-
De heren hebben een blangkon op hun hoofd

kleding - blangkon

———————-
Deze man draagt een songkok (topi)

kleding - songkok

———————-
De dames hebben een sanggul (wrong) – haarstuk

kleding - sanggul - De dames hebben een sanggul (wrong)

———————-
Top-chique: de Sultan van Yogyakarta met zijn vrouw

Top-chique: de Sultan van Yogyakarta met zijn vrouw


 

Categorieën: Dorpsleven, cultuur en Adat, Omgangsvormen | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Blog op WordPress.com.